Thị trường vĩ mô ngày 13/04/2026: Căng thẳng leo thang mạnh khi Mỹ chính thức phong tỏa hàng hải liên quan đến Iran, đẩy rủi ro nguồn cung dầu và kinh tế toàn cầu lên cao, trong khi dữ liệu vĩ mô tiếp tục cho thấy dấu hiệu suy yếu từ nhiều khu vực.

Hải quân Mỹ phong tỏa eo biển Hormuz

• Mỹ triển khai phong tỏa các cảng của Iran, nhưng vẫn duy trì tuyến hàng hải chính qua Hormuz cho các tàu không liên quan đến Iran

• Khoảng 15 tàu chiến được triển khai để hỗ trợ chiến dịch

• Mục tiêu chính:

• Cắt nguồn thu từ xuất khẩu dầu của Iran

• Ngăn các tàu trả phí quá cảnh cho Iran

• Mỹ cảnh báo tàu Iran tiếp cận sẽ bị tiêu diệt

• CENTCOM bắt đầu nhiệm vụ dò và phá hủy thủy lôi tại Hormuz

• Iran đe dọa sẽ tấn công nếu Mỹ tiến vào khu vực

Phản ứng quốc tế:

• Trung Quốc tuyên bố vẫn duy trì hoạt động hàng hải bình thường

• Anh và Pháp không tham gia phong tỏa, thay vào đó muốn lập liên minh đảm bảo tự do hàng hải

• Tây Ban Nha chỉ trích Mỹ và Israel áp đặt luật chơi quốc tế

Iran mất tới ~40% GDP vì chiến tranh

• GDP trước chiến tranh: khoảng 341 – 357 tỷ USD

• Suy giảm sản lượng: hơn 10% GDP (khoảng 34 – 44 tỷ USD)

• Tổng thiệt hại ước tính: 130 – 164 tỷ USD (38 – 48% GDP)

Tác động từ phong tỏa:

• Thiệt hại khoảng 435 triệu USD/ngày

• Hệ thống lưu trữ dầu đầy sau 13 ngày → buộc phải đóng giếng

→ Áp lực kinh tế đang ở mức “chí mạng”, có thể buộc Iran phải thay đổi chiến lược.

Thế giới thiếu bao nhiêu dầu?

Nguồn cung bị gián đoạn:

• Hormuz: -20 triệu thùng/ngày

Nguồn thay thế:

• Công suất dư: +3 triệu/ngày

• Iran vẫn xuất khẩu: +2 triệu/ngày

• East-West (Saudi): +5 triệu/ngày (tổng 7 triệu incl. Yanbu)

• ADCOP (UAE): +800K/ngày (max 1.8 triệu)

• Kirkuk–Ceyhan (Iraq): +300K/ngày (max 1.6 triệu, chưa tính Kurd)

• Non-OPEC tăng thêm: +0.5 triệu/ngày

• SPR: +2 triệu/ngày

→ Thiếu hụt ban đầu: ~6.4 triệu thùng/ngày

Sau điều chỉnh:

• Nới lỏng Nga/Iran: +1 triệu/ngày

• Nhu cầu giảm: +2.5 triệu/ngày

• Một phần dầu vẫn đi qua Hormuz: +0.5 triệu/ngày

→ Thiếu hụt thực tế: ~2.4 triệu thùng/ngày (~2.2% cung toàn cầu trước xung đột)

Sản lượng OPEC giảm kỷ lục

• Tháng 3: giảm 7.88 triệu thùng/ngày xuống 20.79 triệu thùng/ngày

• OPEC+: giảm 7.7 triệu thùng/ngày xuống 35.06 triệu thùng/ngày

Nhu cầu dầu:

• Q2 giảm nhẹ -500K thùng/ngày

• Dự báo cả năm giữ nguyên

• Nhu cầu dự kiến: 105.07 triệu thùng/ngày

• Trước đó: 105.57 triệu thùng/ngày

→ Nhu cầu giảm rất ít dù giá dầu tăng mạnh

Trung Quốc tháng 3: Tăng trưởng tín dụng gây thất vọng

• Nợ mới: 2,990 tỷ CNY, thấp hơn 3,465 tỷ dự báo và vượt +900 CNY tỷ tháng trước

• Tín dụng xã hội: 5,230 tỷ CNY, thấp hơn 5,400 tỷ CNY dự báo

• M2: 8.5% YoY, dưới +8.9% dự báo và +9.0% tháng trước

• Tăng trưởng dư nợ: 5.8% YoY (giảm), dưới +5.9% dự báo và +6.0% tháng trước

→ Nhu cầu vay yếu từ cả doanh nghiệp và hộ gia đình
→ Xác nhận môi trường kinh tế đang bị ảnh hưởng bởi bất ổn và chi phí năng lượng cao