Thâm hụt ngân sách tháng 10 tăng vọt sau khủng hoảng đóng cửa chính phủ

Bộ Tài chính Mỹ ngày 25/11 công bố thâm hụt ngân sách liên bang tháng 10 đạt 284 tỷ USD, cao hơn 27 tỷ USD so với cùng kỳ năm 2024. Đây là tháng đầu tiên của năm tài khóa 2026, nhưng báo cáo được công bố muộn và chịu tác động mạnh từ đợt đóng cửa chính phủ kéo dài 43 ngày. Nhiều khoản chi bắt buộc, bao gồm lương nhân viên liên bang, bị trì hoãn và dồn lại sau khi chính phủ hoạt động trở lại.

Việc chuyển 105 tỷ USD chi phúc lợi từ tháng 11 sang tháng 10 khiến mức thâm hụt tăng đột biến. Theo Bộ Tài chính, nếu loại trừ khoản điều chỉnh này, thâm hụt thực tế chỉ khoảng 180 tỷ USD, thấp hơn nhiều so với số liệu chính thức. Tổng chi tiêu tháng 10 vì vậy đã tăng 18% lên 689 tỷ USD. Cơ quan này cho biết chưa có thống kê đầy đủ về mức tiết kiệm do tạm hoãn chi trong thời gian chính phủ đóng cửa, nhưng ước tính con số này dưới 5% tổng chi tháng.

Nguồn thu ngân sách lập kỷ lục nhờ thuế quan và thuế thu nhập

Dù thâm hụt tăng mạnh, nguồn thu ngân sách tháng 10 lại đạt 404 tỷ USD – mức cao nhất từng ghi nhận cho tháng này, tăng 24% so với năm trước. Thuế quan là động lực lớn nhất, đạt kỷ lục mới 31,4 tỷ USD nhờ các mức thuế nhập khẩu được Tổng thống Donald Trump áp dụng từ tháng 1. Khoản thu này cao gấp hơn bốn lần cùng kỳ năm ngoái và vượt kỷ lục 29,7 tỷ USD hồi tháng Chín.

Tổng thống Trump cùng ngày khẳng định nguồn thu thuế quan sẽ còn tăng mạnh khi doanh nghiệp Mỹ cạn dần lượng hàng nhập dự trữ trước khi thuế mới có hiệu lực. Ông cũng bày tỏ hy vọng Tòa án Tối cao sẽ công nhận tính hợp pháp của các mức thuế đang được xem xét.

Tuy nhiên, Văn phòng Ngân sách Quốc hội (CBO) cho biết một số thỏa thuận thương mại gần đây đã khiến cơ quan này điều chỉnh giảm 25% dự báo về mức đóng góp của thuế quan vào nỗ lực giảm thâm hụt trong 10 năm tới, từ 4.000 tỷ USD xuống còn 3.000 tỷ USD.

Bên cạnh thuế quan, nguồn thu tăng còn đến từ 80 tỷ USD thuế thu nhập cá nhân không khấu trừ – tăng 75% do cư dân California được gia hạn nộp thuế đến ngày 15/10 vì ảnh hưởng cháy rừng. Thuế thu nhập cá nhân khấu trừ cũng tăng 6% lên 279 tỷ USD. Trong khi đó, thuế doanh nghiệp đứng ở mức 18 tỷ USD, không tăng so với năm trước, do tác động của các ưu đãi trong đạo luật cắt giảm thuế và chi tiêu do đảng Cộng hòa thúc đẩy.

Chi phí lãi vay tiếp tục gây sức ép

Chi phí trả lãi nợ của chính phủ vẫn là gánh nặng lớn, đạt 104 tỷ USD trong tháng 10 – tăng 27% so với cùng kỳ. Mức tăng này đến từ lãi suất bình quân cao hơn, hiện ở mức 3,36%, cùng quy mô nợ liên bang ngày càng lớn.

Niềm tin tiêu dùng và thị trường lao động suy yếu

Trong bối cảnh tài khóa biến động, niềm tin của người tiêu dùng Mỹ cũng giảm mạnh. Chỉ số Niềm tin Tiêu dùng của Conference Board trong tháng 11 giảm xuống 88,7 điểm – mức thấp nhất kể từ tháng Tư và giảm đáng kể so với mức 95,5 điểm của tháng 10. Chỉ số Đánh giá Hiện tại lùi xuống 126,9 điểm, còn Chỉ số Kỳ vọng giảm về 63,2 điểm, duy trì dưới ngưỡng 80 suốt 10 tháng liên tiếp – mức thường gắn với nguy cơ suy thoái kinh tế.

Người tiêu dùng bày tỏ sự bi quan về triển vọng kinh doanh, việc làm và thu nhập trong nửa đầu năm 2026. Tỷ lệ đánh giá thị trường việc làm "dồi dào" chỉ còn 27,6%, giảm so với tháng trước. Cùng thời điểm, báo cáo của ADP cho thấy khu vực tư nhân Mỹ mất trung bình 13.500 việc làm mỗi tuần trong bốn tuần kết thúc ngày 8/11, củng cố lo ngại về xu hướng suy yếu của thị trường lao động.

Theo: Vietstock