Giá tham chiếu là gì? cách tính giá tham chiếu chuẩn xác nhất? vai trò của giá tham chiếu trong đầu tư chứng khoán và đầu tư hàng hóa phái sinh, cùng Tin Hàng Hóa tìm hiểu nhé.

Định nghĩa giá tham chiếu là gì? Ví dụ về giá tham chiếu

Giá tham chiếu là giá đóng cửa của ngày giao dịch gần nhất trước đó.

Ví dụ, cổ phiếu HAG đóng cửa ngày thứ Năm (21/11/2024) tại 11,650 đồng thì đây là giá tham chiếu ngày tiếp theo - thứ Sáu (22/11/2024).

Mức giá này còn là cơ sở tính giá cao nhất (giá trần) và giá thấp nhất (giá sàn) trong ngày giao dịch đó. Vì HAG đang niêm yết tại Sở Giao dịch chứng khoán TP HCM nên biên độ dao động giá tối đa là 7% mỗi phiên, từ đó suy ra giá trần ngày 21/11 là 11,650 đồng và giá sàn là 10,130 đồng.

Giá tham chiếu trong ngày giao dịch không hưởng quyền (tức ngày mà cổ phiếu, chứng chỉ quỹ đóng hoặc chứng chỉ quỹ ETF không được hưởng cổ tức hay các quyền lợi kèm theo) được tính dựa trên giá đóng cửa gần nhất, sau đó điều chỉnh theo giá trị cổ tức hoặc các quyền liên quan.

Trong một số phiên gặp sự cố không xác định được giá đóng cửa, tổ chức vận hành thị trường (Sở Giao dịch chứng khoán TP HCM và Hà Nội) có thể áp dụng phương thức xác định giá tham chiếu khác khi có sự chấp thuận của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước. Điển hình như phiên 1/7/2024, khi Sở Giao dịch chứng khoán TP HCM tạm ngừng giao dịch buổi chiều để tránh sự cố thì giá khớp lệnh cuối cùng trong buổi sáng là giá đóng cửa ngày hôm đó. Vì vậy, giá tham chiếu ngày hôm sau được tính theo mức này.

Do đó, giá tham chiếu cho ngày giao dịch tiếp theo được xác định dựa trên mức này. Tuy nhiên, khác với HOSE và HNX, giá tham chiếu của cổ phiếu trên sàn UPCOM được tính bằng cách lấy trung bình cộng của các mức giá giao dịch lô chẵn qua phương thức khớp lệnh trong ngày gần nhất.

>>>Tham khảo thêm: VN30 là gì? Tìm hiểu về chỉ số VN30 trên thị trường chứng khoán Việt Nam

Vai trò của giá tham chiếu

Giá tham chiếu đóng vai trò quan trọng trong giao dịch chứng khoán và hàng hóa phái sinh với hai chức năng chính:

So sánh giá cổ phiếu giữa hai phiên giao dịch liên tiếp:

Giá tham chiếu là cơ sở để đánh giá biến động giá cổ phiếu trong phiên giao dịch hiện tại so với phiên trước đó.

Nếu giá cổ phiếu có màu xanh lá, điều này cho thấy giá giao dịch đang cao hơn giá tham chiếu, phản ánh xu hướng tăng giá và có thể kéo theo sự tăng trưởng của chỉ số chứng khoán.

Ngược lại, nếu giá cổ phiếu hiển thị màu đỏ, giá giao dịch đang thấp hơn giá tham chiếu, biểu hiện giá giảm và chỉ số chứng khoán có xu hướng giảm.

Trường hợp giá cổ phiếu giữ màu vàng, tức là giá giao dịch bằng với giá tham chiếu. Dựa trên những tín hiệu này, nhà đầu tư có thể đưa ra quyết định phù hợp trong việc mua hoặc bán cổ phiếu mà họ quan tâm.

Xác định mức giá trần và giá sàn:

Giá tham chiếu được sử dụng để tính toán biên độ dao động giá trong phiên giao dịch.

Giá trần được tính bằng cách cộng thêm tỷ lệ phần trăm biên độ dao động vào giá tham chiếu.

Giá sàn được xác định bằng cách trừ đi tỷ lệ phần trăm biên độ dao động từ giá tham chiếu.

Nhờ đó, nhà đầu tư biết được mức giá cao nhất và thấp nhất mà cổ phiếu có thể đạt được trong một phiên giao dịch.

>>>Xem thêm : Hàng hóa phái sinh là gì? Tìm hiểu cách đầu tư hàng hóa sinh lời

Phân biệt giá tham chiếu và giá mở cửa

Khái niệm

Giá tham chiếu: Là giá đóng cửa của phiên giao dịch gần nhất trước đó (hoặc được điều chỉnh theo quy định trong một số trường hợp đặc biệt). Đây là mức giá được sử dụng làm cơ sở để tính toán biên độ dao động giá (giá trần và giá sàn) trong phiên giao dịch hiện tại.

Giá mở cửa: Là mức giá đầu tiên được khớp lệnh trong phiên giao dịch hiện tại, phản ánh giá trị mà thị trường chấp nhận ở thời điểm bắt đầu phiên giao dịch.

Thời điểm xác định

Giá tham chiếu: Được xác định vào cuối phiên giao dịch trước đó.

Giá mở cửa: Được xác định tại thời điểm bắt đầu phiên giao dịch hiện tại (thông qua phiên khớp lệnh định kỳ mở cửa).

Ý nghĩa

Giá tham chiếu: Là mốc để so sánh biến động giá cổ phiếu trong phiên giao dịch (giá tăng, giảm hoặc không đổi). Đồng thời, giá tham chiếu dùng để tính toán giá trần và giá sàn.

Giá mở cửa: Thể hiện cung và cầu ngay tại thời điểm bắt đầu giao dịch, giúp nhà đầu tư hiểu được tâm lý thị trường trong đầu phiên.

Màu sắc thể hiện trên bảng giá

Giá tham chiếu: Được hiển thị bằng màu vàng.

Giá mở cửa: Màu sắc thay đổi theo trạng thái giá mở cửa so với giá tham chiếu: màu xanh lá (tăng), màu đỏ (giảm), hoặc màu vàng (bằng giá tham chiếu).

Tính phụ thuộc

Giá tham chiếu: Không phụ thuộc vào cung cầu hiện tại mà dựa trên giá đóng cửa của phiên trước.

Giá mở cửa: Phụ thuộc hoàn toàn vào cung cầu và khớp lệnh trong phiên định kỳ đầu ngày.

Tóm lại: Giá tham chiếu là mốc để đo lường biến động trong phiên, còn giá mở cửa thể hiện giá trị giao dịch đầu tiên trong ngày. Cả hai đều đóng vai trò quan trọng, nhưng phục vụ các mục đích khác nhau trong việc đánh giá thị trường.

Cách xác định giá tham chiếu trong chứng khoán?

Theo Điều 10 của Quy chế giao dịch chứng khoán tại Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM, ban hành kèm Quyết định 352/QĐ-SGDHCM năm 2021, phương pháp xác định giá tham chiếu được quy định như sau:

Đối với cổ phiếu, chứng chỉ quỹ đóng, chứng chỉ quỹ ETF và chứng quyền đang giao dịch:

Giá tham chiếu là giá đóng cửa của phiên giao dịch liền kề trước đó.

Đối với cổ phiếu, chứng chỉ quỹ đóng, chứng chỉ quỹ ETF và chứng quyền mới niêm yết:

Trong ngày giao dịch đầu tiên:Cổ phiếu, chứng chỉ quỹ đóng và chứng chỉ quỹ ETF: Tổ chức niêm yết và tổ chức tư vấn niêm yết (nếu có) đề xuất mức giá dự kiến làm giá tham chiếu.

>>>Tham khảo thêm: Sàn HOSE là gì? Thông tin hữu ích cho các nhà đầu tư

Biên độ dao động giá của cổ phiếu, chứng chỉ quỹ đóng, chứng chỉ quỹ ETF trong ngày giao dịch đầu tiên là ±20% so với giá tham chiếu.

Giá đóng cửa trong ngày giao dịch đầu tiên sẽ là giá tham chiếu cho ngày kế tiếp.

Nếu sau ba ngày giao dịch đầu tiên mà vẫn chưa xác định được giá đóng cửa, tổ chức niêm yết phải điều chỉnh lại giá tham chiếu.

Trái phiếu mới niêm yết không quy định mức giá tham chiếu dự kiến trong ngày đầu tiên.

Trong trường hợp giao dịch không hưởng quyền (cổ tức hoặc các quyền kèm theo):

Giá tham chiếu sẽ được điều chỉnh dựa trên giá trị cổ tức hoặc quyền lợi phát sinh, tính từ giá đóng cửa gần nhất.

Khi cổ phiếu được tách hoặc gộp:

Giá tham chiếu tại ngày giao dịch trở lại sẽ dựa trên giá đóng cửa trước ngày tách hoặc gộp, điều chỉnh theo tỷ lệ tương ứng.

Trường hợp đặc biệt:

Trong những tình huống cần thiết, Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM có thể áp dụng phương pháp xác định giá tham chiếu khác, nhưng phải được sự chấp thuận của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước.

Lưu ý: Quy định này chỉ áp dụng tại Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM.