Thị trường khí đốt Châu Âu đang đối mặt với một làn sóng tăng giá mạnh mẽ, đẩy nền kinh tế khu vực vào nguy cơ bất ổn mới. Theo trang tin Euronews, chỉ số Trung tâm Giao dịch Khí đốt TTF Hà Lan – thước đo quan trọng của thị trường khí đốt Châu Âu – đã tăng 16% trong tháng 11, đạt 46 euro/megawatt-giờ (MWh), mức cao nhất kể từ tháng 10/2023.

Sự thay đổi này đánh dấu một bước nhảy lớn so với mức đáy dưới 25 euro/MWh hồi tháng 2 năm nay. Đến ngày 22/11, hợp đồng TTF giao tháng 12 đã leo lên 47 euro/MWh, cho thấy xu hướng tăng giá tiếp tục diễn ra mạnh mẽ.

Nguyên nhân và dự báo thị trường

Đợt tăng giá lần này xuất phát từ sự kết hợp của nhiều yếu tố bất lợi. Theo báo cáo của Quantum Commodity Intelligence, đợt lạnh bất thường tràn vào Tây Bắc Âu và Đông Bắc Mỹ đã đẩy nhu cầu sưởi ấm tăng cao đột biến. Cùng thời điểm, sản lượng điện gió giảm sút buộc các nhà máy điện phải gia tăng sử dụng khí đốt, làm suy giảm mức dự trữ khí đốt của Châu Âu xuống dưới 90% công suất.

Các yếu tố địa chính trị cũng góp phần đẩy giá lên cao. Việc tập đoàn Gazprom của Nga bất ngờ ngừng cung cấp khí đốt cho Áo đã làm dấy lên mối lo ngại về khả năng gián đoạn nguồn cung diện rộng. Đồng thời, thỏa thuận vận chuyển khí đốt qua Ukraine dự kiến hết hạn vào cuối năm 2024, đe dọa làm gián đoạn 5% nguồn cung mà Châu Âu đang phụ thuộc.

Trong bối cảnh này, Goldman Sachs đã đưa ra dự báo không mấy tích cực. Ngân hàng này ước tính nhu cầu khí đốt có thể tăng thêm 46 triệu mét khối mỗi ngày so với năm trước, khiến mức dự trữ vào cuối tháng 3/2025 chỉ còn 40% công suất, thấp hơn nhiều so với mức 53% vào cuối tháng 3/2024. Để đối phó, Goldman Sachs đã điều chỉnh dự báo giá TTF năm 2025 từ 34 euro/MWh lên 40 euro/MWh, và cảnh báo rằng trong kịch bản xấu nhất – bao gồm việc trì hoãn các dự án LNG, nhu cầu tăng đột biến từ châu Á và thời tiết khắc nghiệt – giá có thể vọt lên tới 77 euro/MWh.

Hệ lụy kinh tế nặng nề

Đợt tăng giá khí đốt đang tạo ra áp lực lớn đối với nền kinh tế Châu Âu. Giá năng lượng leo thang khiến chi phí sinh hoạt của các hộ gia đình tăng cao, đồng thời làm giảm sức cạnh tranh của các doanh nghiệp, đặc biệt là những ngành công nghiệp sử dụng nhiều năng lượng. Đây là nguy cơ lớn đe dọa quá trình phục hồi kinh tế của khu vực và có thể đẩy lạm phát tăng trở lại sau giai đoạn ổn định ngắn ngủi.

Hơn nữa, các ngành sản xuất chủ lực của Châu Âu đang đối diện với thách thức từ các đối thủ ở những khu vực có chi phí năng lượng thấp hơn. Điều này buộc chính quyền các nước phải xem xét mở rộng trợ cấp năng lượng hoặc thúc đẩy nhanh hơn quá trình chuyển đổi sang năng lượng tái tạo. Tuy nhiên, những giải pháp này cần thời gian và nguồn lực đáng kể, trong khi áp lực từ thị trường đang gia tăng từng ngày.

Dẫu vậy, một tia hy vọng vẫn lóe lên khi giá khí đốt hiện tại vẫn thấp hơn đáng kể so với mức đỉnh 350 euro/MWh trong mùa hè năm 2022. Điều này cho thấy Châu Âu đã có những nỗ lực đáng ghi nhận để ổn định thị trường, chẳng hạn như tăng cường nhập khẩu LNG và đa dạng hóa nguồn cung.

Lối thoát nào cho Châu Âu?

Trong ngắn hạn, các nước Châu Âu cần đảm bảo duy trì mức dự trữ khí đốt đủ để vượt qua mùa đông khắc nghiệt, đồng thời theo sát tình hình địa chính trị để ứng phó với các rủi ro gián đoạn nguồn cung. Về dài hạn, việc đầu tư mạnh mẽ hơn vào năng lượng tái tạo và nâng cấp cơ sở hạ tầng LNG là yếu tố then chốt để giảm sự phụ thuộc vào khí đốt từ Nga.

Tuy nhiên, lộ trình này đòi hỏi sự phối hợp đồng bộ giữa các quốc gia trong khu vực và sự hỗ trợ từ các tổ chức tài chính quốc tế. Trong bối cảnh lạm phát có nguy cơ quay trở lại và kinh tế toàn cầu chưa thực sự ổn định, Châu Âu cần nhanh chóng đưa ra các giải pháp vừa trước mắt vừa bền vững để thoát khỏi vòng xoáy bất ổn hiện tại.

>>>Xem thêm:

Giá dầu brent hôm nay

Giá dầu thế giới wti hôm nay