EU chuẩn bị các biện pháp đối phó, ưu tiên ngoại giao nhưng không loại trừ trả đũa

Liên minh châu Âu (EU) đang bước vào giai đoạn chuẩn bị các biện pháp đối phó thương mại trước nguy cơ Mỹ áp đặt các mức thuế mới đối với hàng hóa châu Âu. Dù các nguồn tin cho biết EU vẫn ưu tiên tìm kiếm giải pháp ngoại giao, nhưng việc các đại diện của 27 quốc gia thành viên đã nhóm họp cho thấy kịch bản leo thang căng thẳng đang được xem xét một cách nghiêm túc.

Các lãnh đạo EU dự kiến tổ chức một cuộc họp khẩn cấp tại Brussels vào cuối tuần này. Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa khẳng định sự đoàn kết của toàn khối trong việc ủng hộ Đan Mạch và Greenland, đồng thời nhấn mạnh EU sẵn sàng “bảo vệ mình trước mọi hình thức ép buộc”.

Nguồn cơn căng thẳng: Đe dọa thuế quan gắn với Greenland

Căng thẳng bùng phát sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố áp thuế 10% đối với hàng hóa từ tám quốc gia châu Âu kể từ ngày 1/2, và có thể nâng lên 25% vào tháng 6 nếu không đạt được thỏa thuận liên quan đến Greenland.

Động thái này được đưa ra sau khi một số quốc gia châu Âu – đều là đồng minh NATO lâu năm của Mỹ – tham gia các hoạt động tập trận mang tính biểu tượng tại Greenland. Điều này đã khiến quan hệ xuyên Đại Tây Dương đối mặt với một trong những phép thử nghiêm trọng nhất trong nhiều năm qua.

Phản ứng cứng rắn từ các lãnh đạo châu Âu

Phản ứng từ châu Âu diễn ra nhanh chóng và rõ ràng. Thủ tướng Anh Keir Starmer chỉ trích phát ngôn của ông Trump là “hoàn toàn sai lầm”, trong khi Thủ tướng Thụy Điển Ulf Kristersson khẳng định đất nước ông sẽ không chấp nhận bị “tống tiền”.

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron gọi mối đe dọa thuế quan là “không thể chấp nhận được” và tuyên bố sẽ thúc đẩy EU kích hoạt công cụ chống ép buộc (Anti-Coercion Instrument – ACI), cơ chế trả đũa thương mại mạnh mẽ nhất của khối, dù cho đến nay công cụ này vẫn chưa từng được sử dụng.

Thỏa thuận thương mại Mỹ – EU đứng trước nguy cơ đình trệ

Một trong những phản ứng cụ thể đang được cân nhắc là đình chỉ phê duyệt thỏa thuận thương mại đạt được với Mỹ vào tháng 7 năm ngoái, hiện vẫn cần sự thông qua của Nghị viện châu Âu.

Đảng Nhân dân châu Âu – nhóm chính trị lớn nhất tại nghị viện – cho biết sẽ phối hợp với các đảng khác để ngăn chặn việc phê chuẩn. Thỏa thuận này vốn đã gây tranh cãi khi bị đánh giá là thiên về lợi ích của Washington, trong đó EU đồng ý xóa bỏ gần như toàn bộ thuế quan đối với hàng hóa Mỹ, trong khi chấp nhận mức thuế cao đối với nhiều mặt hàng xuất khẩu sang Mỹ, đặc biệt là thép và nhôm.

Kịch bản trả đũa thương mại và rủi ro kinh tế khu vực

Trên thực tế, EU đã phê duyệt các gói thuế trả đũa trị giá khoảng 93 tỷ euro đối với hàng hóa Mỹ nhưng tạm thời chưa áp dụng. Nếu Mỹ hiện thực hóa các đe dọa thuế quan vào đầu tháng 2, các biện pháp này có thể được kích hoạt trở lại.

Các biện pháp trả đũa nhiều khả năng sẽ nhắm vào hàng hóa công nghiệp Mỹ như máy bay Boeing, ô tô sản xuất tại Mỹ và rượu bourbon. Theo ước tính của Bloomberg Economics, nếu mức thuế 25% được áp dụng đầy đủ, xuất khẩu của các quốc gia bị nhắm mục tiêu sang Mỹ có thể giảm tới 50%, với Đức, Thụy Điển và Đan Mạch chịu ảnh hưởng nặng nề nhất.

Phản ứng từ phía Mỹ và những rạn nứt trong nội bộ

Trong khi đó, chính quyền Mỹ tỏ ra không quá lo ngại trước các cảnh báo từ EU. Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent cho rằng Tổng thống Trump đang sử dụng “đòn bẩy chiến lược” nhằm đạt được các mục tiêu địa chính trị và kinh tế, đồng thời nhấn mạnh vai trò bảo trợ an ninh của Mỹ đối với châu Âu.

Tuy nhiên, trong nội bộ Mỹ, một số nghị sĩ từ cả hai đảng đã kêu gọi chính quyền kiềm chế, cho rằng việc tiếp tục leo thang căng thẳng là bất lợi cho nước Mỹ, các doanh nghiệp Mỹ và các đồng minh truyền thống.

Tác động chung tới thị trường kim loại quý

Từ góc độ thị trường tài chính, căng thẳng thương mại Mỹ – EU và các yếu tố địa chính trị liên quan đang làm gia tăng mức độ bất định toàn cầu, qua đó thúc đẩy nhu cầu đối với các tài sản phòng vệ.

Vàng thường hưởng lợi rõ rệt trong môi trường rủi ro địa chính trị gia tăng, khi nhà đầu tư tìm kiếm nơi trú ẩn trước những biến động khó lường về thương mại và tăng trưởng. Bạc, với vai trò kép vừa là kim loại quý vừa là kim loại công nghiệp, có thể hưởng lợi không chỉ từ nhu cầu phòng vệ tài chính mà còn từ kỳ vọng chi tiêu cho quốc phòng, hạ tầng và công nghệ gia tăng tại các nền kinh tế lớn.

Nếu căng thẳng tiếp tục kéo dài, khả năng các ngân hàng trung ương duy trì lập trường tiền tệ nới lỏng để hỗ trợ tăng trưởng sẽ tăng lên, tạo thêm lực đỡ cho mặt bằng giá kim loại quý. Trong bối cảnh đó, quan hệ Mỹ – EU không chỉ là câu chuyện chính trị – thương mại, mà còn là một biến số quan trọng định hình xu hướng dòng tiền trên thị trường kim loại quý trong thời gian tới.

-------------------------------------------------------------------------------------------------------------

ĐẦU TƯ HÀNG HÓA - SỞ GIAO DỊCH HÀNG HÓA VIỆT NAM

Liên hệ tư vấn: 0842861942 - Quang Anh 

Mở tài khoản HCT : https://hct.vn/motk?mid=01201665