Bắc Kinh bày tỏ sự bàng hoàng và lên án cuộc tấn công của Mỹ tại Venezuela, kêu gọi thả ông Maduro. Tuy nhiên, ưu tiên hàng đầu của Trung Quốc vẫn là bảo vệ hàng tỷ USD đầu tư năng lượng và lợi ích thương mại tại quốc gia này.

Phản ứng ngoại giao gay gắt và cam kết hợp tác không đổi

Bắc Kinh đã phản ứng nhanh chóng ngay sau cuộc tấn công quân sự vào tối thứ Bảy, bày tỏ sự bàng hoàng và lên án mạnh mẽ hành động này. Chính phủ Trung Quốc sau đó đã kêu gọi phía Mỹ trả tự do cho Tổng thống bị phế truất Nicolás Maduro cùng phu nhân, đồng thời thúc giục Washington giải quyết cuộc khủng hoảng thông qua con đường đối thoại.

Tại cuộc họp báo hôm thứ Hai, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Lin Jian khẳng định Trung Quốc vẫn duy trì "trao đổi và hợp tác tích cực" với chính phủ Venezuela. Ông nhấn mạnh thiện chí làm sâu sắc thêm quan hệ hợp tác song phương, bao gồm cả lĩnh vực xuất khẩu dầu mỏ, sẽ không thay đổi bất kể tình hình diễn biến ra sao. Ông cũng nói thêm rằng các lợi ích của Trung Quốc tại Venezuela sẽ được bảo vệ theo pháp luật. Bộ Ngoại giao Trung Quốc cũng xác nhận chưa nhận được báo cáo nào về việc công dân Trung Quốc bị tổn hại trong cuộc tấn công của Mỹ.

Bài toán bảo vệ lợi ích kinh tế tỷ đô

Mặc dù Trung Quốc đang nhìn thấy những cơ hội mới để xây dựng ảnh hưởng toàn cầu sau vụ tấn công của Mỹ, các nhà phân tích cho rằng ưu tiên cấp thiết của Bắc Kinh vẫn là bảo vệ các lợi ích kinh tế của mình. Theo dữ liệu từ Rhodium Group, các công ty Trung Quốc, chủ yếu là doanh nghiệp nhà nước, đã đầu tư tới 4,8 tỷ USD vào Venezuela trong hai thập kỷ qua.

Trọng tâm của dòng vốn này là các dự án năng lượng, với Tập đoàn Dầu khí Quốc gia Trung Quốc (CNPC) đang vận hành các liên doanh với đối tác Venezuela là Petróleos de Venezuela. Đáng chú ý, vào tháng 8 vừa qua, tập đoàn tư nhân China Concord Resources Corp. đã công bố một kế hoạch hiếm hoi nhằm đầu tư hơn 1 tỷ USD vào dự án tại Venezuela, với mục tiêu sản xuất 60.000 thùng dầu thô mỗi ngày vào cuối năm 2026.

Tác động địa chính trị và góc nhìn về Đài Loan

Vụ tấn công của Mỹ vào Venezuela giúp Trung Quốc củng cố vị thế như một "lực lượng ổn định" trên thế giới, theo nhận định của Zichen Wang, chuyên gia nghiên cứu tại Trung tâm Trung Quốc và Toàn cầu hóa. Tuy nhiên, tình hình này cũng dấy lên lo ngại cho Bắc Kinh do mức độ phơi nhiễm rủi ro lớn của Trung Quốc tại quốc gia này, với nhiều lợi ích thương mại có thể bị ảnh hưởng.

Về mặt thương mại dầu mỏ, Trung Quốc là điểm đến hàng đầu của dầu thô Venezuela, nhưng quốc gia này chỉ chiếm 2% tổng lượng nhập khẩu dầu thô và condensate của Trung Quốc trong năm 2024, do phần lớn nguồn cung đến từ Trung Đông.

Các chuyên gia cũng nhận định sự kiện này không làm thay đổi sách lược của Trung Quốc đối với Đài Loan. Điều có thể thay đổi là tư duy của Bắc Kinh về sự cần thiết phải thiết lập một khuôn khổ pháp lý cho các hành động trong tương lai, tương tự cách Mỹ biện minh cho việc bắt giữ ông Maduro bằng các cáo buộc buôn bán ma túy.

Theo CNBC