Một cơn bão hoàn hảo trên thị trường kim loại

Thị trường đồng đang trải qua biến động chưa từng có. Giá đồng gần đây đã vượt quá 11.700 đô la Mỹ/tấn trên Sàn giao dịch kim loại Luân Đôn, do sự kết hợp của các gián đoạn nguồn cung và áp lực cầu, làm lộ rõ ​​những điểm yếu cấu trúc sâu sắc trong thị trường hàng hóa toàn cầu.

Đây không chỉ đơn thuần là tình trạng thiếu hụt theo chu kỳ. Thị trường đang đối mặt với sự mất cân bằng cơ bản giữa nhu cầu tăng nhanh và nguồn cung hạn chế, điều này có thể kéo dài nhiều năm. BloombergNEF dự báo mức tiêu thụ có thể tăng hơn một phần ba vào năm 2035, trong khi tình trạng thiếu hụt nguồn cung có thể xuất hiện ngay từ năm 2026 – một mốc thời gian không cho phép thị trường có nhiều khả năng điều chỉnh.

Các yếu tố thúc đẩy nhu cầu: Công nghệ xanh và cơ sở hạ tầng kỹ thuật số

Hai xu hướng kinh tế mang tính chuyển đổi đang hội tụ để làm gia tăng nhu cầu về đồng. Thứ nhất, quá trình chuyển đổi năng lượng toàn cầu đòi hỏi các công nghệ sử dụng nhiều đồng ở quy mô chưa từng có. Xe điện chứa lượng đồng gấp ba lần so với ô tô thông thường, trong khi các tấm pin mặt trời, tua bin gió và cơ sở hạ tầng lưới điện đều cần một lượng lớn kim loại này.

Thứ hai, cuộc cách mạng trí tuệ nhân tạo đang tạo ra những nguồn cầu hoàn toàn mới. Các trung tâm dữ liệu AI, tiêu thụ năng lượng nhiều hơn đáng kể so với các cơ sở truyền thống, có thể cần lượng đồng gấp bốn lần cho máy chủ, hệ thống làm mát và cơ sở hạ tầng điện. Khi khả năng của AI mở rộng, hướng nhu cầu này sẽ càng gia tăng.

Trong khi đó, sự suy giảm kinh tế của Trung Quốc—đặc biệt là cuộc khủng hoảng bất động sản kéo dài—đã tạm thời che giấu áp lực cầu tiềm ẩn. Nhưng đây chỉ là sự trì hoãn chứ không phải là giải pháp, vì các động lực cấu trúc dài hạn vẫn còn nguyên vẹn.

Những hạn chế về phía cung và nghịch lý ngành khai thác mỏ

Việc đáp ứng nguồn cung đang đối mặt với những trở ngại to lớn, cho thấy những thách thức sâu sắc hơn trong kinh tế khai thác tài nguyên. Những sự cố vận hành gần đây tại các mỏ lớn ở Chile, Cộng hòa Dân chủ Congo và Indonesia đã làm nổi bật tính dễ tổn thương của ngành công nghiệp này trước các rủi ro về địa chất và vận hành.

Về cơ bản hơn, tình hình kinh tế của ngành khai thác đồng đang xấu đi. Hàm lượng quặng đang giảm trên toàn cầu, có nghĩa là các công ty khai thác phải xử lý khối lượng đá ngày càng lớn để chiết xuất cùng một lượng kim loại. Điều này làm tăng chi phí, tiêu thụ năng lượng và tác động đến môi trường—khiến các dự án trở nên kém khả thi về mặt kinh tế và gây nhiều tranh cãi về mặt chính trị hơn.

Vấn đề về tiến độ càng làm trầm trọng thêm những thách thức này. Các mỏ đồng mới cần trung bình 15 năm từ khi được phát hiện đến khi đi vào sản xuất, nhưng số lượng các phát hiện lớn lại giảm mạnh. Chỉ có 14 mỏ quan trọng được tìm thấy trong thập kỷ tính đến năm 2023, so với tỷ lệ cao hơn nhiều trong các giai đoạn trước đó. Khoảng cách về phát hiện này tạo ra sự chậm trễ trong phản ứng cung ứng, gần như chắc chắn sẽ dẫn đến tình trạng thiếu hụt trong tương lai.

Nút thắt cổ chai trong quá trình luyện kim

Một hạn chế thường bị bỏ qua nằm ở năng lực chế biến. Các nhà máy luyện kim của Trung Quốc, chiếm hơn 40% sản lượng đồng tinh luyện toàn cầu, đã mở rộng nhanh hơn sản lượng khai thác mỏ. Điều này đã tạo ra sự cạnh tranh gay gắt đối với quặng bán thành phẩm, với việc các nhà máy luyện kim đôi khi phải trả tiền để chế biến nguyên liệu thay vì tính phí dịch vụ - một sự đảo ngược kinh tế báo hiệu sự rối loạn nghiêm trọng của thị trường.

Nếu các nhà máy luyện kim giảm sản lượng để hạn chế thua lỗ, nguồn cung đồng tinh luyện có thể sẽ càng khan hiếm hơn bất kể sản lượng khai thác mỏ ra sao, tạo ra một nút thắt cổ chai thứ cấp trong chuỗi cung ứng.

Tái cấu trúc địa chính trị và gián đoạn thương mại

Tầm quan trọng chiến lược của đồng đang tạo ra những căng thẳng địa chính trị đáng kể. Sự thống trị của Trung Quốc về năng lực luyện kim—đạt được thông qua việc mua lại các mỏ ở nước ngoài và mở rộng chế biến trong nước—đã tạo ra sự phụ thuộc mà các nền kinh tế phương Tây hiện coi là một điểm yếu chiến lược.

Phản ứng của Mỹ, bao gồm các chính sách thuế quan nhắm vào các sản phẩm đồng bán thành phẩm, đã làm gián đoạn các dòng chảy thương mại truyền thống. Lượng tồn kho của Mỹ đã tăng gấp năm lần trong năm 2025 khi các nhà giao dịch tích trữ kim loại trước khi áp thuế tiềm năng, làm cạn kiệt nguồn cung từ các thị trường khác. Cuộc cạnh tranh "được ăn cả, thua mất tất cả" này đối với nguồn cung hạn chế cho thấy sự khan hiếm tài nguyên có thể làm phân mảnh các mạng lưới thương mại toàn cầu như thế nào.

Các nhà sản xuất hiện đang tính phí cao kỷ lục cho người mua ở châu Âu và châu Á, thực chất là yêu cầu họ bù đắp cho doanh số bán hàng bị mất ở Mỹ. Động thái định giá này gây căng thẳng cho các mối quan hệ thương mại quốc tế và có thể đẩy nhanh quá trình khu vực hóa thị trường hàng hóa.

Tác động kinh tế và rủi ro hệ thống

Tình trạng thiếu đồng gây ra một số rủi ro đối với sự ổn định kinh tế nói chung. Thứ nhất, giá cao kéo dài sẽ làm tăng chi phí trong các ngành sản xuất, có khả năng làm gia tăng áp lực lạm phát đúng lúc các ngân hàng trung ương đang tìm cách duy trì sự ổn định giá cả.

Thứ hai, quá trình chuyển đổi năng lượng xanh—vốn đã gặp nhiều thách thức về tài chính và chính sách—đang đối mặt với một hạn chế về vật chất có thể làm chậm quá trình triển khai các công nghệ quan trọng. Nếu tình trạng thiếu đồng làm chậm quá trình nâng cấp lưới điện hoặc sản xuất xe điện, các mục tiêu về khí hậu sẽ khó đạt được hơn.

Thứ ba, sự cạnh tranh giành nguồn cung hạn chế có thể khiến đầu tư chuyển hướng khỏi các mục đích kinh tế tối ưu sang việc đảm bảo dự trữ chiến lược, làm giảm hiệu quả tổng thể. Khi người mua tích trữ để phòng thủ thay vì tiêu dùng một cách hiệu quả, thị trường sẽ không thể phân bổ nguồn lực một cách hiệu quả.

Con đường phía trước: Đổi mới và Đầu tư

Giải quyết tình trạng thiếu đồng đòi hỏi những phản ứng phối hợp trên nhiều phương diện. Về phía nguồn cung, việc đẩy nhanh tiến độ phát triển mỏ thông qua việc đơn giản hóa quy trình cấp phép, cải tiến công nghệ thăm dò và giá đồng cao hơn để biện minh cho các dự án nhỏ đều đóng vai trò quan trọng—mặc dù không giải pháp nào mang lại hiệu quả nhanh chóng do thời gian thực hiện kéo dài.

Tỷ lệ tái chế cần phải được cải thiện đáng kể, mặc dù ngay cả những kịch bản lạc quan nhất cũng cho thấy nguồn cung thứ cấp không thể bù đắp được sự thiếu hụt. Việc thay thế bằng công nghệ—sử dụng nhôm hoặc các vật liệu khác nếu có thể—có thể làm giảm nhu cầu ở mức độ nhỏ nhưng không thể loại bỏ các đặc tính độc đáo của đồng trong nhiều ứng dụng.

Có lẽ điều quan trọng nhất là môi trường đầu tư cần phải thay đổi để tạo điều kiện cho các dự án khai thác mỏ quy mô lớn. Điều này đòi hỏi phải cân bằng giữa các mối quan ngại về môi trường với nhu cầu vật chất, phát triển các công nghệ khai thác tốt hơn để xử lý quặng có hàm lượng thấp hơn, và tạo ra các khung chính sách ổn định để biện minh cho các cam kết trị giá hàng tỷ đô la với thời gian hoàn vốn hơn một thập kỷ.

Phần kết luận

Tình trạng thiếu đồng không chỉ đơn thuần là sự mất cân bằng trên thị trường hàng hóa mà còn là một phép thử đối với khả năng quản lý quá trình chuyển đổi sang các hệ thống năng lượng và công nghệ mới của nền kinh tế toàn cầu. Sự phổ biến của kim loại này trong cơ sở hạ tầng hiện đại đồng nghĩa với việc tình trạng thiếu hụt tạo ra hiệu ứng dây chuyền trên khắp các lĩnh vực và biên giới.

Cách các nhà hoạch định chính sách, lãnh đạo ngành và nhà đầu tư phản ứng sẽ quyết định liệu hạn chế này trở thành nút thắt tạm thời hay là trở ngại dai dẳng đối với tăng trưởng kinh tế và tiến bộ công nghệ. Những quyết định được đưa ra ngày hôm nay về đầu tư khai thác mỏ, chính sách thương mại và phân bổ tài nguyên sẽ có tác động sâu rộng đến nền kinh tế trong nhiều thập kỷ tới.

Cơ hội đầu tư Kim loại Đồng

Giá Đồng đang tiến sát đỉnh trên của mô hình tam giác tăng kéo dài gần 25 năm, với đáy sau cao dần và áp lực nén ngày càng lớn.

Vùng 5,4 – 6,0 USD hiện là khu vực kích hoạt phá vỡ; một khi giá đóng cửa rõ ràng phía trên, đồng có khả năng bước vào pha re-pricing dài hạn.

Trên biểu đồ, mục tiêu kỹ thuật đầu tiên nằm quanh ~9 USD, tương ứng biên độ đo từ đáy tam giác, trong khi kịch bản phòng thủ là các nhịp retest cạnh trên mô hình vẫn hợp lý để tích lũy thêm.

Copper đang ở cuối giai đoạn tích lũy lịch sử và chuẩn bị chuyển sang pha tăng mạnh theo chu kỳ cung – cầu dài hạn.

---------------------------------------

Trong chu kỳ kinh tế, dòng tiền đầu tư được luân chuyển giữa các loại tài sản đầu tư khác nhau để tối đa hóa lợi nhuận. Hiện nay Sở giao dịch hàng hóa VN mới được cấp phép liên thông trên thị trường hàng hóa quốc tế và đầu tư trực tiếp trên các sàn hàng hóa thế giới, với các sản phẩm thiết yếu như là: Đồng, Bạc, Cà phê, Đường, Nông sản ...

Nhà đầu tư có thể tham gia giao dịch trực tiếp trên thị trường hàng hoá của Bô Công Thương. Với nhiều ưu điểm như: Mua bán 2 chiều, T0, miễn lãi margin ... Liên hệ với tôi qua số Zalo ở phần tên tác giả để hợp tác và nhận các tư vấn tốt nhất về thị trường hàng hoá

Mobile/zalo: 033 796 8866

THAM GIA ROOM HÀNG HOÁ - VĨ MÔ