Thuế quan của ông Trump khiến hàng hóa từ Trung Quốc sụt giảm, thúc đẩy làn sóng dịch chuyển sang Việt Nam và Indonesia. Doanh nghiệp Mỹ đối mặt áp lực vốn lưu động khi chi phí tăng cao.

Nhiều doanh nghiệp từ bỏ Trung Quốc vì thuế quan cao

Sau gần một thập kỷ căng thẳng thương mại leo thang, các chính sách thuế quan của Tổng thống Mỹ Donald Trump đang tạo ra một bước ngoặt lịch sử trong cấu trúc thương mại toàn cầu. Theo số liệu thống kê, tỷ lệ hàng hóa từ các nhà cung cấp tại Trung Quốc, Hồng Kông và Hàn Quốc nhập vào Mỹ đã sụt giảm nghiêm trọng từ mức 90% xuống còn 50% trong vòng mười năm qua.

Xu hướng này được Wells Fargo Supply Chain Finance mô tả là cuộc "đại di cư" chuỗi cung ứng lớn nhất lịch sử hiện đại. Ông Jeremy Jansen, Trưởng phòng nguồn cung ứng tại đây, nhận định rằng làn sóng đa dạng hóa đã bắt đầu từ nhiệm kỳ đầu của ông Trump và tăng tốc mạnh mẽ sau các đợt áp thuế đầu tiên giai đoạn 2018-2020. Kết quả là, hiện nay tỷ lệ phân bổ nhà cung cấp đã đạt mức cân bằng 50/50 giữa khu vực Bắc Á - Thái Bình Dương và Nam Á - Thái Bình Dương.

Đông Nam Á trở thành nơi lý tưởng cho các nhà doanh nghiệp

Sự dịch chuyển dòng chảy thương mại đang mang lại lợi ích to lớn cho khu vực Đông Nam Á. Các nhà cung cấp quy mô trung bình đang ráo riết tìm kiếm các "bến đỗ" mới như Việt Nam, Indonesia, Thái Lan và Ấn Độ để né tránh rủi ro thuế quan. Dữ liệu từ SONAR chỉ ra rằng nhập khẩu từ Trung Quốc vào Mỹ đã giảm 26%, trong khi dòng chảy thương mại từ Trung Quốc sang các nước láng giềng phía Nam lại tăng vọt.

Cụ thể, theo báo cáo của Project 44, thương mại từ Trung Quốc trong năm 2025 đã tăng trưởng đột biến với Indonesia (29,2%) và Việt Nam (23%). Ở chiều ngược lại, khối lượng hàng hóa xuất khẩu sang Mỹ từ các quốc gia này cũng ghi nhận mức tăng ấn tượng, với Việt Nam tăng 23% và Thái Lan tăng 9,3%. Những con số này khẳng định vị thế ngày càng quan trọng của Việt Nam và Indonesia trong chuỗi cung ứng toàn cầu mới.

Áp lực tài chính đè nặng lên doanh nghiệp Mỹ

Mặc dù việc dịch chuyển chuỗi cung ứng mang lại giải pháp dài hạn, nhưng trong ngắn hạn, các doanh nghiệp Mỹ đang phải đối mặt với áp lực tài chính nặng nề. Ông Ajit Menon, Trưởng phòng tài chính thương mại Mỹ của HSBC, cho biết nhu cầu vốn lưu động đã tăng mạnh do thuế quan trung bình tăng từ 1,5% lên mức hai chữ số. Các ngành có biên lợi nhuận mỏng như bán lẻ, may mặc và dược phẩm thông thường đang chịu tác động nặng nề nhất.

Đáng lo ngại hơn, lượng hàng tồn kho được tích trữ từ đầu năm 2025 để né thuế hiện đang dần cạn kiệt. HSBC ghi nhận dòng tài chính hỗ trợ thương mại đã tăng khoảng 20% kể từ khi ông Trump triển khai thuế đối ứng vào tháng 4/2025. Trong bối cảnh đó, "tiền mặt là vua" đang trở thành tôn chỉ hoạt động mới. Khảo sát của HSBC cho thấy hơn 70% doanh nghiệp Mỹ có nhu cầu vốn lưu động tăng cao, buộc họ phải tái cấu trúc toàn bộ chiến lược tài chính và chuỗi cung ứng để thích nghi với kỷ nguyên chi phí cao và phức tạp hơn.

Theo Vietstock