SSI Research vừa công bố báo cáo phân tích chi tiết về hoạt động kinh doanh của CTCP Đầu tư Hạ tầng Giao thông Đèo Cả (HoSE: HHV). Trong đó, báo cáo nhấn mạnh những yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến triển vọng tài chính và chiến lược phát triển của doanh nghiệp trong năm 2025.
Tình hình kinh doanh mảng BOT của HHV
Trong lĩnh vực đầu tư hạ tầng theo hình thức BOT, HHV không có kế hoạch điều chỉnh phí cầu đường trong năm 2025. Điều này đồng nghĩa với việc tăng trưởng doanh thu từ BOT sẽ phụ thuộc chủ yếu vào lưu lượng phương tiện lưu thông trên các tuyến đường do công ty quản lý.
Tuy nhiên, một điểm đáng chú ý là Bộ Giao thông Vận tải đang xem xét đề xuất tăng phí sử dụng đường bộ cao tốc, với mức điều chỉnh dự kiến khoảng 21% mỗi 3 năm. Nếu được thông qua, chính sách này sẽ mang lại lợi ích đáng kể cho các dự án BOT của HHV, đặc biệt là tuyến Phước Tượng - Phú Gia.
Ngoài ra, các dự án BOT có lưu lượng xe thực tế thấp hơn dự báo ban đầu, điển hình như cao tốc Bắc Giang - Lạng Sơn và hầm Phước Tượng - Phú Gia, đang được xem xét nhận hỗ trợ từ ngân sách Nhà nước.
Theo ước tính, tổng số tiền hỗ trợ có thể lên đến 6.400 tỷ đồng, giúp giảm bớt áp lực tài chính cho HHV. Tuy nhiên, khoản này không được ghi nhận vào lợi nhuận khác mà sẽ trực tiếp giảm vốn điều lệ, giúp công ty tối ưu hóa cấu trúc tài chính.
Thách thức tài chính tại dự án cao tốc Bắc Giang - Lạng Sơn
Dự án cao tốc Bắc Giang - Lạng Sơn có tổng mức đầu tư 12.188 tỷ đồng, được thực hiện theo mô hình đối tác công tư (PPP) với 100% vốn do nhà đầu tư huy động. Công ty dự án – CTCP BOT Bắc Giang - Lạng Sơn – là sự hợp tác giữa nhiều nhà đầu tư, bao gồm HHV, CTCP Lizen (LCG), Công ty TNHH Hòa Hiệp và Công ty TNHH Xây dựng Mỹ Đà.
Tuyến cao tốc chính thức thông xe kỹ thuật vào ngày 30/9/2019 và đưa vào khai thác từ 15/1/2020, bắt đầu thu phí từ 18/2/2020. Tuy nhiên, sau 4 năm vận hành, dự án đối mặt với nhiều khó khăn tài chính do không đạt được kế hoạch doanh thu như kỳ vọng.
Tính đến cuối năm 2023, doanh thu thu phí chỉ đạt trung bình 30 tỷ đồng/tháng, bằng khoảng 32% so với phương án tài chính ban đầu. Điều này dẫn đến thâm hụt dòng tiền nghiêm trọng, khiến dự án không đủ khả năng trả gốc và lãi vay.
Một trong những nguyên nhân chính khiến tuyến đường không đạt hiệu suất như mong đợi là do cao tốc Hữu Nghị - Chi Lăng vẫn chưa được triển khai, khiến cao tốc Bắc Giang - Lạng Sơn trở thành tuyến đường cụt, làm hạn chế đáng kể lượng phương tiện lưu thông.
Trong khi đó, khoản vay tín dụng từ VietinBank chỉ mới giải ngân được 9.229/10.169 tỷ đồng, và ngân hàng đã tạm dừng giải ngân thêm do dự án không đáp ứng đủ điều kiện tài chính ban đầu. Đứng trước tình trạng mất cân đối tài chính, một số nhà thầu thậm chí đã yêu cầu mở thủ tục giải thể đối với công ty dự án do không có khả năng thanh toán.

Các biện pháp tháo gỡ khó khăn
Trước thực trạng trên, UBND tỉnh Lạng Sơn đã gửi kiến nghị lên Bộ Giao thông Vận tải đề xuất hỗ trợ từ ngân sách Trung ương khoảng 4.600 tỷ đồng để duy trì dòng tiền và đảm bảo phương án tài chính cho dự án.
Đồng thời, ngân hàng cấp tín dụng cũng đồng ý xem xét giảm lãi suất vay, trong khi nhà đầu tư chấp nhận giảm tỷ suất lợi nhuận để giữ cho dự án tiếp tục hoạt động.
Bên cạnh phương án hỗ trợ tài chính từ ngân sách Nhà nước, UBND tỉnh Lạng Sơn cùng các bên liên quan đã cân nhắc hai giải pháp chính:
-
Tiếp tục thực hiện theo hợp đồng hiện tại, với sự điều chỉnh về cấu trúc tài chính.
-
Chấm dứt hợp đồng và chuyển đổi hình thức đầu tư.
Tuy nhiên, theo đánh giá của các chuyên gia, phương án sửa đổi hợp đồng và bổ sung vốn ngân sách Trung ương là khả thi nhất. Điều này không chỉ giúp đảm bảo sự ổn định của dự án mà còn tránh gây ảnh hưởng tiêu cực đến các bên liên quan, đặc biệt là ngân hàng và nhà đầu tư.
Triển vọng và ý nghĩa đối với HHV
Nếu phương án bổ sung vốn ngân sách được thông qua, đây sẽ là "phao cứu sinh" giúp giải quyết khó khăn hiện tại của dự án cao tốc Bắc Giang - Lạng Sơn. Việc duy trì hoạt động dự án không chỉ giúp HHV bảo toàn dòng tiền mà còn góp phần tạo động lực phát triển cho toàn bộ hệ thống giao thông khu vực phía Bắc.
Ngoài ra, trong bối cảnh Chính phủ đang đẩy mạnh đầu tư vào hạ tầng giao thông, HHV có cơ hội tham gia vào các dự án mới, từ đó nâng cao vị thế trong ngành. Tuy nhiên, công ty cũng cần tối ưu hóa chiến lược tài chính, tránh phụ thuộc quá nhiều vào vốn vay và đẩy mạnh tìm kiếm các nguồn vốn dài hạn để đảm bảo sự ổn định trong tương lai.
Nhìn chung, dù đối mặt với nhiều thách thức, HHV vẫn có cơ hội bứt phá nếu biết tận dụng chính sách hỗ trợ từ Nhà nước và điều chỉnh chiến lược tài chính hợp lý. Nhà đầu tư cần theo dõi sát diễn biến của dự án Bắc Giang - Lạng Sơn cũng như các động thái từ Bộ Giao thông Vận tải để đánh giá tiềm năng tăng trưởng của HHV trong thời gian tới.
Đọc thêm:
Hàng hóa phái sinh là gì? Tìm hiểu cách đầu tư hàng hóa sinh lời




