Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED), tổ chức vốn nổi tiếng với phong cách điều hành dựa trên sự đồng thuận cao, đang đứng trước nguy cơ đối mặt với những rạn nứt nội bộ nghiêm trọng. Trước thềm cuộc họp chính sách quan trọng diễn ra vào ngày 9-10/12 tới, sự chia rẽ trong quan điểm điều hành lãi suất đang ngày càng hiện rõ, đe dọa làm suy yếu thông điệp chính sách tiền tệ và gây bất ổn cho tâm lý nhà đầu tư toàn cầu.

Thế tiến thoái lưỡng nan: Lạm phát chững lại và nỗi lo suy thoái

Kể từ mùa hè năm nay, FED đã rơi vào tình thế "tiến thoái lưỡng nan" khi hai mục tiêu kinh tế cốt lõi lần đầu tiên xảy ra xung đột rõ rệt: kiểm soát lạm phát ở mức 2% và đảm bảo việc làm tối đa. Trong khi tốc độ giảm lạm phát đang có dấu hiệu chững lại, thị trường lao động Mỹ lại bắt đầu bộc lộ những tín hiệu suy yếu đáng lo ngại.

Tình hình càng trở nên phức tạp hơn do tác động từ việc chính phủ Mỹ đóng cửa trong 43 ngày, khiến dòng chảy dữ liệu kinh tế thiết yếu bị gián đoạn và trì hoãn. Điều này làm "mờ mắt" các nhà hoạch định chính sách đúng vào thời điểm họ cần sự chính xác nhất để đưa ra quyết định.

Trước thềm cuộc họp tháng 12, Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC) gần như đã tách thành hai phe đối lập. Một bên kêu gọi cắt giảm lãi suất ngay lập tức để cứu vãn thị trường việc làm, trong khi phe còn lại cảnh báo rằng việc nới lỏng quá sớm có thể "thổi bùng" ngọn lửa lạm phát quay trở lại.

Cuộc họp tháng 12: Dự báo về kỷ lục "phi đồng thuận"

Theo các nguồn tin thân cận, cuộc họp sắp tới gần như chắc chắn sẽ chứng kiến nhiều phiếu bất đồng, bất kể quyết định cuối cùng là gì. Hiện tại, có tới 5 trong số 12 thành viên có quyền biểu quyết đã bày tỏ lo ngại hoặc phản đối việc tiếp tục cắt giảm lãi suất. Ngược lại, một nhóm thuộc Hội đồng Thống đốc tại Washington lại ủng hộ quan điểm giảm lãi suất sâu hơn nữa.

Thống đốc FED Christopher Waller nhận định rằng cuộc họp tháng 12 có thể ghi dấu mức độ "phi đồng thuận" cao nhất trong nhiều thập kỷ. Thống kê cho thấy, từ năm 1990 đến nay, chỉ có 9 cuộc họp của FOMC ghi nhận từ ba phiếu chống trở lên. Sự chia rẽ này khiến thị trường tài chính lo ngại về một kịch bản "ác mộng", nơi các tín hiệu chính sách trở nên hỗn loạn và thiếu định hướng rõ ràng trong 12 đến 18 tháng tới.

Mặc dù Chủ tịch FED Jerome Powell vẫn giữ kín lập trường, nhưng Phó Chủ tịch FOMC John Williams đã ám chỉ về việc còn "dư địa để giảm chi phí vay". Điều này khiến thị trường đang nghiêng về dự báo FED sẽ hạ lãi suất thêm 0,25 điểm phần trăm. Tuy nhiên, đây có thể chỉ là giải pháp dung hòa tạm thời.

Sức ép chính trị và bài toán về cấu trúc quyền lực

Không chỉ dừng lại ở vấn đề kinh tế, nội bộ FED còn đang chịu áp lực từ các yếu tố chính trị. Nghiên cứu từ FED Chicago chỉ ra rằng, tác động của chính sách lên thị trường sẽ suy giảm mạnh khi các quan điểm của giới chức FED không đồng nhất với Chủ tịch. Việc các thông điệp bị truyền tải theo nhiều hướng khác nhau đang làm xói mòn niềm tin của giới đầu tư.

Đặc biệt, trong bối cảnh nhiệm kỳ của Chủ tịch Jerome Powell sẽ kết thúc vào tháng 5 tới và Tổng thống đắc cử Donald Trump thể hiện mong muốn gia tăng ảnh hưởng, giới phân tích lo ngại mâu thuẫn giữa các Chủ tịch FED khu vực (thường có quan điểm cứng rắn) và 7 Thống đốc tại Washington (có xu hướng ủng hộ giảm lãi suất) sẽ leo thang.

Ông Christopher Waller, hiện được xem là ứng viên tiềm năng cho vị trí Chủ tịch FED nhiệm kỳ tới, cho rằng mọi quyết định sau tháng 12 sẽ phụ thuộc hoàn toàn vào dữ liệu kinh tế. Chuyên gia Vincent Reinhart tại BNY Investments cảnh báo, nếu tình trạng chia rẽ kéo dài và các Chủ tịch FED khu vực liên tục phản đối, vấn đề quyền biểu quyết của họ có thể sẽ bị Quốc hội xem xét lại.

Cuộc họp tháng 12 này, vì thế, không chỉ là một quyết định về lãi suất đơn thuần, mà còn là phép thử quan trọng đối với cấu trúc quyền lực và sự độc lập của cơ quan hoạch định chính sách tiền tệ quyền lực nhất thế giới.

Theo Vietstock