Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng đã phê bình 28 bộ, cơ quan và 18 địa phương có tỷ lệ giải ngân đầu tư công trong quý I/2026 thấp hơn mức bình quân chung của cả nước.

Phát biểu tại hội nghị về đầu tư công ngày 24/4, Thủ tướng yêu cầu các bộ trưởng, trưởng ngành và lãnh đạo địa phương nghiêm túc rà soát tiến độ, chất lượng giải ngân để có chuyển biến ngay lập tức. Đồng thời, ông cũng biểu dương 7 bộ, cơ quan và 16 địa phương có kết quả giải ngân tích cực hơn mặt bằng chung.

Theo đánh giá của Thủ tướng Lê Minh Hưng, tình trạng giải ngân chậm xuất phát từ nhiều nguyên nhân như đầu tư còn dàn trải, công tác chuẩn bị dự án yếu, thủ tục hành chính rườm rà, phân bổ vốn chậm và vướng mắc trong giải phóng mặt bằng. Bên cạnh đó, việc phối hợp giữa các cơ quan chưa đồng bộ, vai trò người đứng đầu chưa được phát huy đầy đủ.

Thủ tướng nhấn mạnh, giải ngân chậm và không sử dụng hết vốn đầu tư công đã trở thành vấn đề kéo dài, cần có biện pháp mạnh để xử lý dứt điểm. Đáng chú ý, nguyên nhân chủ quan chiếm tỷ trọng lớn khi cùng một cơ chế pháp lý nhưng có nơi làm tốt, nơi lại trì trệ do tâm lý né tránh trách nhiệm hoặc thiếu quyết liệt trong chỉ đạo điều hành.

Thực tế cho thấy, đầu tư công là một trong những động lực tăng trưởng quan trọng của nền kinh tế, đóng vai trò dẫn dắt, kích hoạt dòng vốn tư nhân và FDI. Theo tính toán, trong giai đoạn 2021–2025, cứ tăng 1% giải ngân vốn đầu tư công có thể giúp GDP tăng thêm khoảng 0,058 điểm phần trăm.

Năm 2026, tổng kế hoạch vốn đầu tư công được giao lên tới hơn 1 triệu tỷ đồng, chiếm khoảng 35,5% tổng chi ngân sách nhà nước, tăng mạnh so với năm trước. Tuy nhiên, tính đến ngày 15/4, cả nước mới giải ngân được khoảng 127.400 tỷ đồng, tương đương 12,6% kế hoạch, cho thấy áp lực rất lớn trong việc hoàn thành mục tiêu cả năm.

Để khắc phục tình trạng này, Thủ tướng Lê Minh Hưng yêu cầu Bộ Tài chính xây dựng hệ thống chấm điểm (KPI) đánh giá tiến độ giải ngân của từng bộ, ngành và địa phương, dự kiến báo cáo trước ngày 15/5. Đồng thời, các đơn vị phải xác định giải ngân đầu tư công là nhiệm vụ ưu tiên hàng đầu.

Người đứng đầu Chính phủ cũng chỉ đạo cần phân công cụ thể trách nhiệm đến từng cá nhân phụ trách dự án, qua đó làm cơ sở đánh giá hiệu quả công việc. Trường hợp các ban quản lý dự án, nhà thầu hoặc nhân sự không đáp ứng yêu cầu sẽ bị thay thế ngay.

Với mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai chữ số trong giai đoạn tới, việc đẩy nhanh giải ngân đầu tư công không chỉ mang ý nghĩa thúc đẩy tăng trưởng ngắn hạn mà còn góp phần hoàn thiện hạ tầng, mở rộng không gian phát triển và nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế Việt Nam trong dài hạn.