Thị trường chứng khoán Việt Nam mở đầu tuần giao dịch trong trạng thái tiêu cực khi tâm lý nhà đầu tư chịu áp lực lớn từ những diễn biến căng thẳng tại Trung Đông. Chỉ sau hơn 15 phút giao dịch trong phiên sáng ngày 9/3, VN-Index đã giảm tới 104 điểm, lùi xuống còn 1.663 điểm tại thời điểm khoảng 9h33. 

Đây được xem là mức giảm mạnh nhất trong lịch sử của chỉ số này nếu tính theo số điểm tuyệt đối, đồng thời xóa gần như toàn bộ thành quả tăng trưởng của thị trường từ đầu năm đến nay. Đà giảm sâu khiến thị trường nhanh chóng rơi vào trạng thái bán tháo trên diện rộng, khi độ rộng thị trường nghiêng hoàn toàn về bên bán. Trên sàn HoSE có hơn 320 mã cổ phiếu giảm giá, trong đó 165 mã giảm kịch sàn, cho thấy áp lực bán đang lan rộng trên hầu hết các nhóm ngành.

Cổ phiếu nằm sàn hàng loạt. Ảnh minh hoạ

Áp lực bán cũng lan sang nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn khi gần như toàn bộ rổ VN30-Index chìm trong sắc đỏ. Có tới 20 cổ phiếu trong rổ VN30 giảm kịch sàn, khiến VN30-Index lao dốc hơn 126 điểm xuống còn khoảng 1.778 điểm, đánh dấu mức giảm trong phiên mạnh nhất từ trước tới nay. Diễn biến tiêu cực này đã khiến tâm lý bi quan nhanh chóng lan rộng trong cộng đồng nhà đầu tư. Trên nhiều diễn đàn chứng khoán và mạng xã hội, nhiều nhà đầu tư cho biết nhịp giảm mạnh này đã cuốn trôi phần lớn lợi nhuận tích lũy từ đầu năm, thậm chí khiến nhiều tài khoản quay trở lại trạng thái thua lỗ. Điều này buộc thị trường phải bước vào trạng thái phòng thủ cao hơn khi dòng tiền trở nên thận trọng.

Theo đánh giá của Chứng khoán MB (MBS), nguyên nhân chính khiến thị trường chứng khoán lao dốc đến từ những diễn biến phức tạp của xung đột tại Trung Đông. Cuộc chiến leo thang đã làm gián đoạn nghiêm trọng chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu, khiến giá dầu thế giới tăng mạnh và chi phí logistics bị đẩy lên cao. Những yếu tố này đang trực tiếp gây áp lực lên hoạt động sản xuất và xuất nhập khẩu của nhiều doanh nghiệp, đặc biệt trong bối cảnh nền kinh tế Việt Nam có độ mở lớn và phụ thuộc nhiều vào thương mại quốc tế.

Trước khi xung đột xảy ra, thị trường chứng khoán trong nước vẫn duy trì được sự ổn định dù lãi suất huy động có dấu hiệu tăng nhẹ, thậm chí VN-Index từng tiến gần tới mốc 1.900 điểm. Tuy nhiên, tình hình địa chính trị đã nhanh chóng làm thay đổi cục diện khi giá dầu thế giới tăng khoảng 30% chỉ trong một tuần và tăng gần 58% kể từ đầu năm, tạo ra cú sốc lớn đối với thị trường năng lượng và chuỗi cung ứng toàn cầu. Theo các chuyên gia phân tích của MBS, việc giá năng lượng tăng mạnh sẽ khiến chi phí sản xuất và vận chuyển tại Việt Nam gia tăng, từ đó làm xuất hiện nguy cơ lạm phát nhập khẩu do Việt Nam là quốc gia nhập khẩu ròng năng lượng.

Dù vậy, trong bối cảnh thị trường chung giảm mạnh, một số nhóm cổ phiếu vẫn được đánh giá có khả năng hưởng lợi từ biến động địa chính trị. Các ngành như dầu khí, hóa chất và vận tải biển được cho là có thể đi ngược xu hướng thị trường nhờ giá năng lượng tăng cao. Ngoài ra, các nhóm cổ phiếu mang tính phòng thủ như sản xuất điện, nước hay bảo hiểm cũng có thể trở thành điểm đến của dòng tiền trong giai đoạn bất ổn.

Tuy nhiên, nhiều chuyên gia cho rằng nhà đầu tư nên ưu tiên chiến lược quản trị rủi ro trong giai đoạn hiện nay. Ông Bùi Văn Huy – Phó Giám đốc FIDT – nhận định rằng đây chưa phải thời điểm phù hợp để giải ngân mạnh vào các vị thế mới, ngay cả đối với nhóm cổ phiếu phòng thủ. Trong một thị trường đang thiếu ổn định và xu hướng chung vẫn là giảm, việc phân bổ vốn quá sớm có thể khiến nhà đầu tư đối mặt với nhiều rủi ro. Theo vị chuyên gia này, duy trì tỷ lệ tiền mặt ở mức an toàn không phải là biểu hiện của sự sợ hãi mà là chiến lược cần thiết để giữ sức mua khi thị trường thực sự tạo đáy và xuất hiện những tín hiệu phục hồi rõ ràng hơn.