Thị trường hàng hóa ngày 1/10/2026 ghi nhận đà tăng mạnh của giá dầu do căng thẳng Mỹ - Iran và giá đường chạm đỉnh 18 tháng. Cùng lúc, giá ngô và lúa mì phục hồi nhờ lực cầu mới, trong khi giá vàng và cà phê Arabica chịu áp lực điều chỉnh.

Giá dầu bật tăng mạnh do căng thẳng quân sự Mỹ – Iran leo thang và lo ngại nguồn cung

Thị trường năng lượng thế giới trong phiên giao dịch ngày thứ Năm ghi nhận đà tăng giá mạnh mẽ do tâm lý lo ngại trước thông tin Mỹ gia tăng hiện diện quân sự tại Trung Đông. 

Khép lại phiên, giá dầu Brent kỳ hạn tháng 12 tăng 4,4% lên mốc 102,31 USD/thùng (sau khi hợp đồng tháng gần nhất hết hạn vào thứ Tư ở mức 103,50 USD/thùng). Giá dầu WTI của Mỹ kỳ hạn tháng 11 tăng 2,7% lên 92,87 USD/thùng. 

Mức tăng này khép lại một tháng 9 biến động mạnh với dầu Brent tăng khoảng 14% (mức tăng tháng lớn nhất kể từ tháng 7) và WTI tăng khoảng 5%. Lực đẩy thị trường xuất hiện sau báo cáo từ Wall Street Journal cho biết Mỹ đang điều thêm nhóm tác chiến tàu sân bay thứ ba cùng lực lượng Thủy quân lục chiến (bổ sung từ 9.000 đến 10.000 quân) đến Trung Đông, đồng thời Tổng thống Donald Trump dự kiến nối lại các cuộc không kích vào Iran vào tháng 11. 

Trả lời báo giới, ông Trump nhấn mạnh Mỹ đã "gần như kiểm soát hoàn toàn" eo biển Hormuz với lượng dầu xuất khẩu qua đây đạt kỷ lục lịch sử, đồng thời cảnh báo Tehran phải ký một thỏa thuận công bằng hoặc đối mặt với nguy cơ không còn tồn tại.

Mặc dù rủi ro địa chính trị gia tăng, các dữ liệu thực tế cho thấy dòng chảy dầu mỏ tại vùng Vịnh đã có sự phục hồi đáng kể. Theo Kpler, xuất khẩu dầu thô Trung Đông đạt 16,328 triệu thùng/ngày trong tháng 9 – mức cao nhất kể từ khi xung đột bùng phát hồi tháng 2. Ả Rập Xê Út cũng khôi phục việc bốc dỡ tàu chở dầu tại cảng Yanbu trên Biển Đỏ nhờ vận hành lại đường ống dẫn dầu Đông – Tây. 

Chiến lược gia Walt Chancellor từ Macquarie ghi nhận lượng dầu vận chuyển qua eo biển Hormuz tuần kết thúc ngày 29/9 đạt gần 11 triệu thùng/ngày, giúp đưa cán cân dầu mỏ toàn cầu tiến gần hơn đến trạng thái cân bằng và làm chậm đà giảm dự trữ thô toàn cầu. Dù vậy, tổng xuất khẩu tháng 9 của khu vực vẫn thấp hơn 3,2 triệu thùng/ngày so với mức trước xung đột, khiến thị trường cực kỳ nhạy cảm trước mọi nguy cơ gián đoạn mới.

Về mặt ngoại giao, sự bế tắc giữa Washington và Tehran vẫn là yếu tố nâng đỡ giá dầu suốt tháng 9 sau khi các cuộc đàm phán bên lề Đại hội đồng Liên Hợp Quốc không đạt kết quả và ông Trump bác bỏ đề xuất mở lại eo biển của Iran. Tuy nhiên, thị trường xuất hiện tín hiệu hạ nhiệt khi Iran xác nhận đã nhận được phản hồi từ Mỹ về đề xuất mới nhất. Theo Bloomberg News, Ngoại trưởng Iran đã gợi ý trong các cuộc thảo luận riêng về việc sẵn sàng cho phép các thanh tra hạt nhân quay trở lại để đổi lấy việc nới lỏng trừng phạt.

Song song đó, khủng hoảng giá nhiên liệu tinh chế tiếp tục là bài toán hóc chuẩn bị của chính quyền Mỹ khi giá dầu diesel tuần trước chạm đỉnh kỷ lục 6,5276 USD/gallon trong bối cảnh tồn kho chạm đáy. Mặc dù Nhà Trắng từng phủ nhận kế hoạch cấm xuất khẩu dầu diesel 90 ngày, ông Trump cho biết các thảo luận về lệnh cấm này vẫn đang diễn ra. 

Bộ trưởng Năng lượng Mỹ Chris Wright bày tỏ tin tưởng châu Âu có thể hỗ trợ hạ nhiệt giá bằng cách giải phóng dự trữ khẩn cấp. Phân tích từ Macquarie chỉ ra rằng quy mô thiếu hụt năng lượng toàn cầu (khoảng 4 triệu thùng/ngày) quá lớn khiến các giải pháp nội bộ cục bộ khó mang lại hiệu quả mà không gây ra tác dụng phụ tiêu cực, do đó việc Mỹ tìm kiếm các nỗ lực hợp tác mang tầm vóc toàn cầu là điều dễ hiểu.

Giá vàng phục hồi nhẹ bất chấp áp lực từ USD, lợi suất trái phiếu và đợt tăng lãi suất của Fed

Thị trường kim loại quý ghi nhận đà tăng nhẹ trong phiên giao dịch ngày thứ Năm khi sự phục hồi trên thị trường trái phiếu kho bạc Mỹ đã kìm hãm áp lực từ việc đồng USD chạm đỉnh 18 tháng và giá dầu thô leo thang. 

Đóng cửa phiên, giá vàng giao ngay nhích tăng 0,5% lên mốc 4.177,385 USD/ounce, trong khi hợp đồng vàng tương lai tăng 0,4% lên mức 4.207,30 USD/ounce. 

Tính chung trong tháng 9, giá vàng đã lao dốc hơn 6% – đánh dấu tháng giảm mạnh nhất kể từ tháng 6. Nguyên nhân cốt lõi đến từ việc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) tiến hành đợt tăng lãi suất đầu tiên kể từ năm 2023, đồng thời phát tín hiệu sẵn sàng tiếp tục chính sách thắt chặt tiền tệ. 

Bên cạnh đó, việc lợi suất trái phiếu chính phủ toàn cầu gia tăng do lo ngại về nợ công và thâm hụt ngân sách (với lợi suất trái phiếu Mỹ kỳ hạn 10 năm chạm đỉnh hơn 20 năm) đã làm gia tăng chi phí cơ hội của việc nắm giữ tài sản không sinh lời như vàng.

Phát biểu về diễn biến thị trường, các nhà phân tích tại HSBC cho biết giá vàng từng có giai đoạn thu hút dòng tiền nhờ làn sóng mua vào cuối mùa hè sau đợt thanh lý tài sản từ xung đột Iran. Tuy nhiên, quyết định tăng lãi suất vào tháng 9 của Fed, đi kèm kỳ vọng thắt chặt bổ sung và giá dầu tăng vọt, đã nhanh chóng đẩy vàng về thế phòng thủ. 

Giá dầu thô tiếp tục leo thang sau bước đi của Trung Quốc trong việc tạm ngừng xuất khẩu các sản phẩm dầu mỏ, dấy lên lo ngại về lạm phát toàn cầu và thắt chặt nguồn cung nhiên liệu. David Meger, Giám đốc giao dịch kim loại tại High Ridge Futures, nhấn mạnh rằng bất kỳ yếu tố nào củng cố khả năng Fed nâng lãi suất hay sự leo thang giá năng lượng và căng thẳng Trung Đông đều ảnh hưởng tiêu cực tới tâm lý thị trường vàng.

Mặc dù vậy, đà rơi của giá vàng đã được nâng đỡ nhờ dữ liệu chỉ số lạm phát tháng 8 của Mỹ công bố hôm thứ Tư thấp hơn dự báo, đi kèm điều chỉnh giảm áp lực giá của tháng trước đó. Thông tin này khiến xác suất Fed tiếp tục tăng lãi suất trong cuộc họp tháng 10 giảm mạnh xuống còn 28% (từ mức 45% trước khi công bố dữ liệu và 69% ở tuần trước đó). 

Giới đầu tư hiện đang dồn sự chú ý vào báo cáo việc làm phi nông nghiệp (NFP) của Mỹ công bố vào thứ Sáu để tìm thêm manh mối về lộ trình chính sách tiền tệ. Achilleas Georgolopoulos, Chuyên gia phân tích thị trường cấp cao tại XM Trading, nhận định rằng dù giảm bớt áp lực nhờ kỳ vọng lãi suất hạ nhiệt, xu hướng ngắn hạn của vàng vẫn nghiêng về chiều giảm; việc kiểm tra lại mốc hỗ trợ 4.000 USD/ounce hoàn toàn có thể xảy ra nếu báo cáo việc làm tăng trưởng tích cực vượt kỳ vọng.

Ở góc nhìn dài hạn, ngân hàng HSBC đã điều chỉnh hạ dự báo giá vàng trung bình cho năm 2026 và 2027 xuống lần lượt là 4.490 USD/ounce và 4.825 USD/ounce. Dù chịu áp lực trong ngắn hạn, HSBC nhận định thị trường kim loại quý đang tiến gần đến vùng đáy kỹ thuật. Ngân hàng này dự báo các ngân hàng trung ương toàn cầu sẽ tranh thủ các nhịp điều chỉnh – đặc biệt là khi giá tiến gần hoặc lùi xuống dưới mốc 4.000 USD/ounce – để tiếp tục gia tăng tích trữ vàng trong quỹ dự trữ ngoại hối.

Giá ngô và lúa mì CBOT phục hồi nhờ lực cầu mới, giá đậu tương tiếp tục chịu áp lực giảm

Thị trường ngũ cốc trên Sàn giao dịch Chicago (CBOT) phiên thứ Năm ghi nhận sự phục hồi của giá ngô và lúa mì sau đợt lao dốc mạnh trước đó, trong khi giá đậu tương vẫn tiếp tục xu hướng đi xuống. 

Hợp đồng ngô giao dịch sôi động nhất nhích tăng 1-1/2 cent lên mốc 5,02-1/4 USD/giạ, lấy lại ngưỡng tâm lý quan trọng 5 USD/giạ sau khi từng chạm đáy 6 tuần ở mức 4,98-1/4 USD/giạ.

Trước đó, giá ngô đã chịu áp lực xả hàng mạnh (giảm 4,1% trong phiên thứ Tư) do báo cáo tồn kho hàng quý của Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ (USDA) cho thấy lượng dự trữ tính đến ngày 1/9 tăng 35% so với cùng kỳ năm ngoái – con số vượt xa kỳ vọng từ vụ thu hoạch lớn năm 2025. 

Báo cáo bất ngờ này tác động mạnh tới tâm lý các nhà đầu tư đang nắm giữ vị thế mua lớn, vốn trước đó đã đẩy giá ngô lên đỉnh 3 năm vào tháng trước do lo ngại mưa làm chậm thu hoạch ở vùng Trung Tây làm thắt chặt nguồn cung. Hiện tại, dự báo thời tiết cho thấy điều kiện khô ráo hơn tại khu vực Trung Tây trong đầu tháng 10 sẽ hỗ trợ cho tiến độ thu hoạch.

Đối với thị trường lúa mì, giá hợp đồng tương lai CBOT phục hồi 7 cent lên mốc 6,82-3/4 USD/giạ, bật lên từ mức thấp nhất 7 tuần là 6,70-3/4 USD/giạ. 

Sau khi giảm sâu theo giá ngô và chịu áp lực từ đồng USD tăng giá ở phiên trước, giá lúa mì nhận được động lực nâng đỡ lớn từ thông tin Ả Rập Xê Út phát hành cuộc đấu thầu nhập khẩu 535.000 tấn lúa mì – dấu hiệu cho thấy mức giá giảm gần đây đã kích thích cầu mới trên thị trường quốc tế. 

Tại Châu Âu, giá lúa mì kỳ hạn tháng 12 trên sàn Euronext cũng tăng 1,4% nhờ đồng euro suy yếu và kỳ vọng nguồn cung từ Đông Âu sẽ chiếm ưu thế trong hợp đồng của Ả Rập Xê Út. Thêm vào đó, việc thiếu tiến triển ngoại giao tại Biển Đen cùng việc hãng tư vấn SovEcon cắt giảm 4,7 triệu tấn trong dự báo xuất khẩu lúa mì niên vụ 2026/27 của Nga (xuống 36,7 triệu tấn) do các cảng Azov và Biển Đen dự kiến tiếp tục đóng cửa đến năm 2027 cũng là yếu tố nâng đỡ giá.

Ở chiều ngược lại, giá đậu tương CBOT tiếp tục suy yếu khi giảm 9 cent xuống còn 12,84 USD/giạ. 

Áp lực giảm giá lên mặt hàng này xuất hiện trước thời điểm USDA công bố báo cáo hàng tháng vào thứ Năm, trong bối cảnh giới phân tích nhận định sản lượng ép dầu đậu tương của Mỹ trong tháng 8 có thể đã rơi xuống mức thấp nhất trong vòng 11 tháng.

Giá đường chạm đỉnh 18 tháng do lo ngại triển vọng sản lượng, cà phê Arabica suy yếu

Thị trường nguyên liệu công nghiệp phiên giao dịch thứ Năm ghi nhận diễn biến bứt phá ấn tượng của giá đường thô khi lao lên mức cao nhất trong vòng 18 tháng, trái ngược với đà giảm điểm của cà phê Arabica. 

Giá đường thô kỳ hạn trên sàn ICE tăng 1,8%, khép lại phiên ở mức 18,94 cent/pound sau khi có thời điểm chạm đỉnh 19,05 cent/pound. Cùng chiều, giá đường trắng nhích nhẹ 0,2% lên 507,30 USD/tấn.

Động lực chính đến từ mối lo ngại sản lượng niên vụ 2026/27 sụt giảm tại các quốc gia sản xuất hàng đầu như Ấn Độ, Thái Lan và Liên minh Châu Âu. Bên cạnh đó, tại Brazil, sản lượng đường nửa đầu tháng 9 giảm mạnh 41,6% so với cùng kỳ do mưa lớn liên tục làm gián đoạn thu hoạch. Mặc dù triển vọng dài hạn còn lo ngại, các nhà giao dịch đánh giá nguồn cung hiện tại vẫn dồi dào. Đáng chú ý, hợp đồng tháng 10 đáo hạn với lượng giao hàng 1,45 triệu tấn (BTG Pactual Commodities giao và Wilmar nhận toàn bộ), một phần trong đó dự kiến xuất khẩu sang Indonesia nhằm bù đắp sụt giảm do hiện tượng El Niño. 

Trên thị trường cà phê, diễn biến ghi nhận sự phân hóa giữa hai sàn. Giá cà phê Robusta gần như đi ngang khi tăng nhẹ 0,1% lên 3.448 USD/tấn. Trái ngược với Robusta, giá cà phê Arabica chịu áp lực điều chỉnh, giảm 0,8% xuống còn 2,8825 USD/pound.

Việt Nam – quốc gia sản xuất Robusta lớn nhất thế giới – chính thức bước vào niên vụ mới. Dù vậy, nguồn cung hạt cà phê mới dự kiến chỉ cập bến với số lượng lớn từ đầu tháng 11, với mặt bằng giá phụ thuộc vào thời tiết Tây Nguyên và tình hình sản xuất tại Brazil. Ngoài ra, dữ liệu cho thấy xuất khẩu Robusta từ Sumatra (Indonesia) trong tháng 8 giảm 13,5%. 

Đối với mặt hàng ca cao, cả hai thị trường New York và London đều phục hồi nhẹ sau áp lực dư cung kéo dài từ mùa vụ 2025/26. Giá ca cao tại New York tăng 0,3% lên 5.381 USD/tấn sau khi từng lùi về mức thấp nhất trong hai tháng là 5.051 USD/tấn. Trong khi đó, giá ca cao tại London cũng ghi nhận mức tăng 0,4%, chốt phiên ở mốc 4.032 bảng Anh/tấn.

Các nhà buôn cho biết thị trường tiếp tục bị ảnh hưởng bởi nguồn cung dư thừa sau đợt dư cung toàn cầu lớn trong mùa vụ 2025/26 (tháng 10/tháng 9).

Biến động giá hàng hóa kết phiên giao dịch ngày 1/10/2026: