Cập nhật các yếu tố tác động đến thị trường kim loại và năng lượng ngày 09/10/2026: lạm phát, lãi suất, dòng vốn vàng và nguồn cung nhiên liệu toàn cầu.
Kinh tế vĩ mô
1. Kỳ vọng lạm phát 1 năm tới của người tiêu dùng Mỹ tháng 9 tăng 0.3 điểm phần trăm lên 3.9%, cao nhất kể từ tháng 5/2023 và đã duy trì từ 3.0% trở lên 22 tháng liên tiếp; kỳ vọng 3 năm cũng tăng lên 3.3%, cao nhất kể từ tháng 6/2022. Kỳ vọng lạm phát neo cao khiến Fed khó nới tay, gây áp lực lên vàng ngắn hạn, nhưng củng cố vai trò phòng hộ lạm phát của vàng trong dài hạn.

2. Lợi suất thực kỳ hạn 10 năm của Pháp đã ngang bằng với Mỹ, dù Mỹ có câu chuyện tăng trưởng để biện minh cho đà tăng lợi suất thực, còn Pháp thì không. Tác giả cho rằng gốc rễ vấn đề nằm ở ECB, khi chính sách hỗ trợ làm giảm động lực cắt giảm nợ của các chính phủ. Rủi ro tài khóa Pháp tiếp tục là điểm nóng của thị trường trái phiếu châu Âu, củng cố nhu cầu phòng hộ bằng vàng.

3. Phần số liệu việc làm tháng 9 (29000 việc làm, thất nghiệp 4.2%) đã tóm tắt ở lượt trước. Điểm mới là YCC Capital đánh giá tỷ lệ thất nghiệp hiện vẫn thấp hơn đỉnh khoảng 4.55% cuối năm 2025, phản ánh thị trường lao động hạ nhiệt chứ chưa phải dấu hiệu suy thoái. Fed có cơ sở giảm bớt mức độ cứng rắn trong khi kinh tế vẫn vững, hỗ trợ vàng nhẹ nhưng chưa đủ tạo dòng tiền trú ẩn mạnh.

4. Trong quý 3/2026, tỷ lệ người bán/người mua cổ phiếu trong nội bộ doanh nghiệp ngành tài chính Mỹ cao gấp 2.10 lần mức trung bình dài hạn, cao nhất trong các ngành chính, khi số lãnh đạo ngành tài chính mua cổ phiếu công ty mình xuống thấp nhất gần 23 năm. Tỷ lệ chung của thị trường cũng cao hơn 20% so với chuẩn lịch sử. Giới lãnh đạo doanh nghiệp, đặc biệt ngành tài chính, ngày càng thận trọng giữa lúc rủi ro tín dụng gia tăng, củng cố nhu cầu phòng hộ bằng vàng.

5. Đầu tháng 10 lợi suất trái phiếu Mỹ kỳ hạn 10 năm vượt 5.3%, kỳ hạn 2 năm tiến sát 4.9%, đưa chênh lệch 10 năm - 2 năm nới rộng trở lại khoảng 45 điểm cơ bản, dù xác suất Fed tăng lãi suất tháng 10 đã giảm từ khoảng 70% xuống 19%. Lợi suất dài hạn tăng trong khi kỳ vọng thắt chặt ngắn hạn hạ nhiệt cho thấy thị trường đang định giá lại tăng trưởng danh nghĩa, rủi ro lạm phát và phần bù kỳ hạn cao hơn. Môi trường lãi suất cao kéo dài tiếp tục là lực cản lớn đối với vàng.

6. Theo YCC Capital, năm 2025 Trung Quốc chi khoảng 255 tỷ USD cho du lịch quốc tế nhưng chỉ thu khoảng 60 tỷ USD từ khách nước ngoài, tạo thâm hụt dịch vụ du lịch gần 195 tỷ USD. Nguyên nhân gồm (1) rào cản thanh toán; (2) rào cản ngôn ngữ; (3) hệ thống đặt dịch vụ phân mảnh; (4) sản phẩm du lịch chưa hấp dẫn. Đây là điểm yếu mang tính cấu trúc của khu vực dịch vụ, tác động gián tiếp và hạn chế đến thị trường hàng hóa.

7. Theo ISW, Ukraine đã đánh bại chiến dịch 2026 của Nga nhằm chiếm toàn bộ tỉnh Donetsk. Cụ thể, chiến dịch phản công Vivaldi tại hướng Lyman đã phá vỡ gọng kìm phía bắc trong kế hoạch bao vây sâu toàn bộ “Vành đai pháo đài” của Nga, buộc Moscow phải tái tổ chức lực lượng và xem xét lại chiến lược. Chiến sự bế tắc khiến xung đột kéo dài, duy trì phần bù rủi ro địa chính trị cho vàng, nhưng giảm nguy cơ leo thang đột biến trong ngắn hạn.

8. Xuất khẩu nhiên liệu máy bay của Mỹ trong 7 tháng đầu năm 2026 đạt kỷ lục 70 triệu thùng, tăng mạnh so với 45 triệu thùng cùng kỳ năm trước. Các nhà máy lọc dầu Mỹ tận dụng biên lợi nhuận cao để bù đắp nguồn cung thiếu hụt do chiến tranh Iran, trong đó 9 triệu thùng được chuyển sang Anh thay thế nguồn hàng truyền thống từ Trung Đông. Nhu cầu xuất khẩu mạnh giúp duy trì biên lọc dầu cao và hỗ trợ giá nhiên liệu tinh chế.

Thị trường hàng hóa
1. Theo WGC, các quỹ ETF vàng toàn cầu hút ròng 10 tỷ USD trong tháng 9, nâng dòng vốn quý 3 lên mức kỷ lục 31 tỷ USD và lượng nắm giữ tăng 67 tấn lên kỷ lục 4256 tấn. Áp lực bán đến từ thị trường kỳ hạn: vị thế của các quỹ quản lý tiền trên COMEX giảm tương đương 84 tấn, vị thế chênh lệch giảm thêm 156 tấn. Đợt giảm giá vừa qua mang tính đầu cơ, trong khi nhu cầu đầu tư vật chất vẫn vững, tạo nền tảng cho vàng phục hồi.

2. Các quốc gia sản xuất vàng tại châu Á và châu Phi đang tăng cường giữ vàng trong nước thông qua (1) tinh luyện nội địa; (2) hạn chế xuất khẩu; (3) ngân hàng trung ương mua vàng khai thác trong nước. Trung Quốc, với sản lượng hơn 380 tấn mỗi năm, kiểm soát xuất khẩu bằng giấy phép; Indonesia (hơn 100 tấn mỗi năm) áp thuế xuất khẩu tới 15% từ năm 2026; còn Lào, Madagascar và Ghana đều đẩy mạnh giữ lại giá trị từ tài nguyên vàng. Xu hướng này thu hẹp nguồn cung vàng ra thị trường quốc tế, tạo thêm lực đỡ mang tính cấu trúc cho giá vàng dài hạn.

3. Theo Incrementum và dữ liệu World Bank, tỷ trọng vàng trong dự trữ chính thức toàn cầu từng vượt 60% thời Bretton Woods, rơi xuống dưới 9% năm 2014, rồi tăng gần gấp đôi lên khoảng 18% vào năm 2024. Khoảng cách còn rất xa so với mức năm 1960 cho thấy dư địa tăng tỷ trọng vàng trong dự trữ vẫn lớn, củng cố luận điểm mua vàng dài hạn của các ngân hàng trung ương.





