Báo cáo việc làm tháng 7 công bố ngày 7/8 giáng một đòn bất ngờ vào thị trường: lần đầu tiên trong chu kỳ này, nền kinh tế Mỹ ghi nhận mức tăng trưởng việc làm âm, thấp hơn tất cả các dự báo mà giới kinh tế học trên Bloomberg từng đưa ra.

Việc làm giảm 23.000, thấp hơn mọi dự báo

Theo Cục Thống kê Lao động Mỹ (BLS), bảng lương phi nông nghiệp giảm 23.000 trong tháng 7, đảo ngược hoàn toàn so với mức tăng 20.000 đã điều chỉnh của tháng 6, và thấp hơn rất nhiều so với dự báo tăng 80.000-83.000 mà giới kinh tế học khảo sát bởi Wall Street Journal đưa ra. Đây là mức tệ hơn bất kỳ dự báo nào của các nhóm phân tích được Bloomberg tổng hợp.

Không chỉ vậy, số liệu việc làm của tháng 5 và tháng 6 cũng bị điều chỉnh giảm mạnh: tháng 5 từ mức tăng 129.000 xuống chỉ còn 63.000, còn tháng 6 từ 57.000 xuống còn 20.000 - tổng cộng việc làm hai tháng này thấp hơn 103.000 so với số liệu công bố ban đầu.

Bức tranh nội tại phức tạp hơn con số tiêu đề

Nguyên nhân chính khiến bảng lương tổng thể giảm là do khu vực chính quyền địa phương mất tới 53.000 việc làm, chủ yếu ở ngành giáo dục địa phương (giảm 50.000) - một yếu tố mà giới kinh tế học cho là chủ yếu do tính mùa vụ và có thể được điều chỉnh lại trong các tháng tới. Trong khi đó, khu vực tư nhân vẫn tăng thêm 30.000 việc làm, với mức tăng ở cả ngành xây dựng và sản xuất.

Tỷ lệ thất nghiệp giảm nhẹ xuống 4,1% từ 4,2% của tháng trước, nhưng phần lớn đến từ việc tỷ lệ tham gia lực lượng lao động tiếp tục giảm xuống 61,4% - mức thấp nhất trong hơn 5 năm qua - chứ không phản ánh thị trường việc làm mạnh lên. Đáng lo ngại hơn cả, số người bị cho nghỉ việc tạm thời (temporary layoffs) tăng vọt 153.000, lên 921.000 người - một chỉ báo sớm quan trọng vì nhóm lao động này thường là bước đệm trước khi chuyển thành thất nghiệp dài hạn trên diện rộng.

Về tiền lương, thu nhập bình quân giờ chỉ tăng 2 xu trong tháng, kéo tốc độ tăng lương theo năm xuống còn 3,2% - mức thấp nhất kể từ tháng 5/2021, thấp hơn đáng kể so với dự báo 3,5%.

Fed đứng trước bài toán chính sách khó hơn bao giờ hết

Báo cáo này được công bố chỉ hơn một tuần sau khi FOMC bỏ phiếu 9-3 giữ nguyên lãi suất, với ba thành viên phản đối vì muốn tăng ngay lãi suất do lo ngại lạm phát. Trong những ngày gần đây, nhiều quan chức Fed - trong đó có Thống đốc Lisa Cook - đã lên tiếng ủng hộ khả năng tăng lãi suất ngay tại cuộc họp tháng 9 nếu đà tăng giá không hạ nhiệt. Báo cáo việc làm yếu bất ngờ này, xét trên các chỉ số nội tại (nhất là số lao động nghỉ việc tạm thời tăng vọt), lại là lập luận đáng tin cậy nhất từ đầu năm đến nay để đưa kịch bản Fed giảm lãi suất - thay vì tăng - trở lại bàn cân, đặt tân Chủ tịch Fed Kevin Warsh vào một tình thế chính sách khó xử ngay trong những tháng đầu nhiệm kỳ.

Điều cần theo dõi tiếp theo

Giới đầu tư cần theo dõi liệu số liệu việc làm tháng 8 có xác nhận xu hướng suy yếu này hay chỉ là biến động tạm thời từ yếu tố mùa vụ ngành giáo dục. Diễn biến số lượng lao động nghỉ việc tạm thời trong những tháng tới sẽ là chỉ báo quan trọng cần bám sát, cùng với các phát biểu tiếp theo từ nội bộ Fed khi ngân hàng trung ương giờ đây phải cân bằng giữa tín hiệu lạm phát dai dẳng và một thị trường lao động đang cho thấy dấu hiệu rạn nứt rõ rệt hơn trước cuộc họp tháng 9.

Nguồn: CNBC