Chỉ một ngày sau khi Tổng thống Trump khẳng định Hải quân Mỹ đã kiểm soát hoàn toàn eo biển Hormuz, phía Iran liên tiếp đưa ra các tuyên bố đối lập: từ lệnh cấm vĩnh viễn tàu Israel, đến khẳng định chính Iran mới là bên đang làm chủ tuyến hàng hải này.

Iran: Tàu Israel sẽ không bao giờ được đi qua Hormuz

Phát biểu ngày 13/8, ông Behnam Saeedi, Thư ký Ủy ban An ninh Quốc gia và Chính sách Đối ngoại của Quốc hội Iran, tuyên bố tàu thuyền và hàng hóa của Israel sẽ không bao giờ được phép đi qua eo biển Hormuz, kể cả khi được vận chuyển bởi tàu mang cờ của nước khác. Ông cũng khẳng định tàu quân sự và thương mại của Mỹ sẽ tiếp tục bị cấm chừng nào lực lượng vũ trang Iran còn xem Washington là "thù địch", đồng thời nhấn mạnh tàu chiến Mỹ hay bất kỳ quốc gia nào khác đều sẽ không được phép đi qua "trong mọi trường hợp".

Ông Saeedi nhắc lại lập trường mà Iran đã nhiều lần nêu ra: eo biển này sẽ không mở cửa trở lại cho đến khi các mối đe dọa từ Mỹ và lệnh phong tỏa hải quân chấm dứt, các lệnh trừng phạt được dỡ bỏ, khoản bồi thường được thanh toán, và Tehran được khôi phục quyền tiếp cận các tài sản đang bị đóng băng ở nước ngoài.

Lãnh đạo mới của lực lượng Basij: Iran mới là bên kiểm soát Hormuz

Đáng chú ý hơn, ông Hossein Taeb, người đứng đầu mới của lực lượng bán vũ trang Basij, tuyên bố chính Iran đang kiểm soát eo biển Hormuz và đã đánh bại mọi nỗ lực của Mỹ nhằm thách thức quyền kiểm soát đó. Tuyên bố này đối lập hoàn toàn với phát biểu của Tổng thống Trump hôm 11/8, khi ông khẳng định Hải quân Mỹ là "lực lượng duy nhất" đang kiểm soát Hormuz và đã hoàn tất việc rà phá thủy lôi trên toàn tuyến.

Sự đối lập trực tiếp giữa hai tuyên bố - một bên nói mình kiểm soát hoàn toàn, bên kia nói ngược lại - phản ánh cuộc chiến truyền thông song song với cuộc đối đầu quân sự - ngoại giao thực tế, khiến giới quan sát khó xác định chính xác cục diện thực địa hiện nay.

Ngoại trưởng Iran cáo buộc Mỹ "tính toán sai lầm" vì tình báo lỗi

Cùng ngày, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi đăng tải trên mạng xã hội X, cho rằng Mỹ đã và đang có nguy cơ mắc phải một sai lầm tính toán còn nghiêm trọng hơn liên quan đến Hormuz, xuất phát từ việc dựa vào thông tin tình báo sai lệch trong suốt cuộc chiến với Iran. Đây là lần hiếm hoi một quan chức cấp cao Iran công khai chỉ trích trực tiếp năng lực tình báo của Mỹ, thay vì chỉ tập trung vào các yêu cầu đàm phán như trước đó.

Diễn biến này xuất hiện chỉ một ngày sau khi Mỹ và Iran vừa đạt được thỏa thuận gia hạn lệnh ngừng bắn thêm 60 ngày theo Bản ghi nhớ Islamabad - cho thấy dù kênh ngoại giao hậu trường vẫn hoạt động, mức độ đối đầu công khai giữa hai bên không hề giảm bớt.

Điều cần theo dõi tiếp theo

Với việc cả Mỹ và Iran đều công khai tuyên bố mình đang kiểm soát Hormuz, thị trường cần tiếp tục theo dõi các chỉ số thực tế đáng tin cậy hơn - như lưu lượng tàu thương mại qua eo biển này - thay vì chỉ dựa vào các phát ngôn chính trị. Phản ứng của Israel trước lệnh cấm vĩnh viễn mà Iran vừa đưa ra cũng là một biến số đáng chú ý, vì có thể kéo thêm một bên thứ ba trực tiếp vào cuộc đối đầu vốn đã rất phức tạp giữa Washington và Tehran.

Nguồn: ABC News