Theo Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng, đến năm 2025, thị trường chứng khoán Việt Nam được nâng hạng, quy mô vốn hóa tăng khoảng 1,9 lần so với năm 2020. Cùng với đó, Việt Nam thành lập và đưa vào vận hành Trung tâm tài chính quốc tế cùng các khu thương mại tự do thế hệ mới, tạo nền tảng cho phát triển nhanh và bền vững trong giai đoạn tiếp theo.

Chiều 21/1, tại phiên thảo luận về các văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, thay mặt Đảng bộ Bộ Tài chính, Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Đảng ủy, Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng đã trình bày tham luận với chủ đề: “Hoàn thiện thể chế, pháp luật về huy động, sử dụng nguồn lực tài chính đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước nhanh và bền vững.”

Tham luận nhằm làm rõ các giải pháp mang tính đột phá trong hoàn thiện thể chế, qua đó khơi thông nguồn lực, hiện thực hóa mục tiêu phát triển đất nước trong giai đoạn mới.

Hoàn thiện thể chế – “đột phá của đột phá” để mở đường phát triển

Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng cho biết, Đại hội XIII của Đảng tiếp tục xác định đột phá thể chế là một trong ba đột phá chiến lược và nhấn mạnh vai trò của việc hoàn thiện thể chế trong định hướng phát triển đất nước, kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, tạo động lực tăng trưởng nhanh và bền vững.

Đặc biệt, tại Nghị quyết số 66-NQ/TW, Bộ Chính trị tiếp tục nhấn mạnh xây dựng và thi hành pháp luật là “đột phá của đột phá”, cần đi trước một bước để mở đường cho phát triển trong kỷ nguyên mới.

Quán triệt các chỉ đạo này, Đảng ủy Bộ Tài chính đã lãnh đạo toàn ngành tập trung nguồn lực, đổi mới tư duy và thúc đẩy chuyển biến mạnh mẽ, toàn diện trong xây dựng và hoàn thiện thể chế.

Ban hành hàng trăm văn bản pháp luật, tập trung vào 3 trụ cột lớn

Theo Bộ trưởng, thời gian qua Bộ Tài chính đã trình Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết 68-NQ/TW về phát triển kinh tế tư nhân và Nghị quyết 79-NQ/TW về phát triển kinh tế nhà nước. Đồng thời, ngành tài chính đã tham mưu và ban hành theo thẩm quyền tổng cộng 929 văn bản quy phạm pháp luật, trong đó có 65 luật và nghị quyết của Quốc hội, nhằm tháo gỡ điểm nghẽn, nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế.

Các nội dung chính sách được tập trung vào 3 nhóm trọng tâm:

1) Cải thiện môi trường đầu tư – kinh doanh, giải phóng nguồn lực xã hội

Bộ Tài chính đã thúc đẩy sửa đổi đồng bộ pháp luật về đầu tư, doanh nghiệp, quản lý vốn nhà nước và quy hoạch. Nhiều điều kiện kinh doanh được cắt giảm, phân cấp – phân quyền được đẩy mạnh, trao thêm quyền chủ động cho địa phương và doanh nghiệp, đảm bảo nguyên tắc doanh nghiệp được làm những gì pháp luật không cấm.

Song song đó là cải cách, đơn giản hóa thủ tục hành chính, hiện đại hóa quản lý nhà nước, giảm thời gian và chi phí cho người dân, doanh nghiệp; đồng thời tháo gỡ các dự án tồn đọng kéo dài và xây dựng hành lang pháp lý cho mô hình kinh tế mới như khu thương mại tự do, khu công nghiệp thế hệ mới.

2) Huy động và sử dụng hiệu quả nguồn lực tài chính quốc gia

Ngành tài chính đã tham mưu hoàn thiện pháp luật về thuế theo hướng đơn giản, hiện đại và tiệm cận thông lệ quốc tế; đồng thời chuyển tư duy từ “quản lý” sang “phục vụ”, gắn với chuyển đổi số toàn diện và ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI).

Qua đó, ngân sách nhà nước huy động được nguồn lực lớn nhất từ trước đến nay. Đồng thời, nhiều chính sách miễn, giảm, giãn, hoãn thuế, phí được triển khai nhằm hỗ trợ doanh nghiệp phục hồi trong và sau đại dịch COVID-19, qua đó vừa nuôi dưỡng nguồn thu vừa tạo lực đẩy cho các lĩnh vực ưu tiên.

3) Phát triển thị trường vốn, tạo khung pháp lý cho mô hình kinh tế mới

Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng cho biết Bộ Tài chính chủ động xây dựng khuôn khổ pháp lý đồng bộ phù hợp xu thế mới, bao gồm: phát triển thị trường chứng khoán, Trung tâm tài chính quốc tế, thí điểm thị trường tài sản mã hóa, khu thương mại tự do và khu công nghiệp thế hệ mới.

Đồng thời, cơ chế thử nghiệm có kiểm soát được thiết kế nhằm hỗ trợ mô hình kinh doanh mới phát triển minh bạch, an toàn; hướng tới mục tiêu thu hút dòng vốn chất lượng cao, củng cố năng lực nội tại, thúc đẩy tăng trưởng gắn với chuyển đổi số và chuyển đổi xanh.

Nhiều kết quả nổi bật: Thu ngân sách tăng mạnh, vốn hóa thị trường chứng khoán gần gấp đôi

Từ nền tảng thể chế tài chính – ngân sách, nhiều chỉ tiêu quan trọng đã đạt kết quả tích cực trong giai đoạn vừa qua.

Cụ thể, quy mô vốn đăng ký doanh nghiệp tăng 37,6% so với năm 2020; thu ngân sách nhà nước toàn giai đoạn ước đạt gần 9,9 triệu tỷ đồng, vượt mục tiêu và cao hơn 1,4 lần so với nhiệm kỳ trước. Tổng vốn đầu tư công đạt khoảng 3,4 triệu tỷ đồng, tăng gần 55% so với nhiệm kỳ trước.

Đáng chú ý, thị trường chứng khoán được nâng hạng, quy mô vốn hóa tăng 1,9 lần so với năm 2020. Việt Nam cũng thành lập và đưa vào vận hành Trung tâm tài chính quốc tế cùng các khu thương mại tự do thế hệ mới.

Thẳng thắn nhìn nhận điểm nghẽn, đặt mục tiêu bứt phá giai đoạn 2026–2030

Bên cạnh kết quả tích cực, Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng cho biết ngành tài chính cũng nghiêm túc đánh giá còn một số vấn đề cần tiếp tục hoàn thiện.

Trong đó gồm việc hệ thống pháp luật về tài chính – ngân sách cần theo kịp yêu cầu phát triển của cách mạng khoa học công nghệ; năng lực thực thi chính sách chưa đồng đều; hiệu quả sử dụng vốn ở một số nơi chưa cao; và quy mô thị trường vốn vẫn chưa tương xứng tiềm năng, chưa trở thành kênh huy động trung và dài hạn chủ lực của nền kinh tế.

Bước sang giai đoạn 2026–2030, Việt Nam được xác định là thời kỳ tăng tốc để hiện thực hóa mục tiêu trở thành quốc gia phát triển, thu nhập cao vào năm 2045. Dự thảo Nghị quyết đặt ra các mục tiêu như tăng trưởng GDP bình quân từ 10%/năm trở lên, GDP bình quân đầu người đến năm 2030 khoảng 8.500 USD, tổng vốn đầu tư toàn xã hội bình quân khoảng 40% GDP.

6 nhóm nhiệm vụ trọng tâm để phát triển nhanh và bền vững

Để hiện thực hóa các mục tiêu, ngành tài chính tập trung vào 6 nhiệm vụ lớn: nhanh chóng ban hành các văn bản hướng dẫn thi hành luật và nghị quyết mới; triển khai hiệu quả các nghị quyết phát triển các thành phần kinh tế; điều hành chính sách tài khóa mở rộng có trọng tâm gắn với ổn định vĩ mô; phát triển thị trường vốn hiện đại, hội nhập; rà soát và tháo gỡ các nút thắt chính sách theo hướng dài hạn; và đẩy mạnh truyền thông, nâng kỷ luật thực thi chính sách.

Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng khẳng định Đảng bộ Bộ Tài chính sẽ tiếp tục nỗ lực đổi mới, phát huy trí tuệ tập thể, hoàn thiện thể chế tài chính – ngân sách đồng bộ, ổn định, đồng thời chủ động tạo không gian cho các động lực tăng trưởng mới, đóng góp vào giai đoạn phát triển bứt phá của đất nước.

(Nguồn: Vietstock)