Trong 48 giờ qua, thị trường ngoại hối đã chứng kiến điều hiếm có: Ngân hàng Nhật Bản (BOJ) và Kho bạc Mỹ (US Treasury) phối hợp can thiệp vào thị trường yên với tần suất và quy mô chưa từng thấy. Kết quả — đồng yên tạm thời hồi phục từ đáy 163,65 lên 159,22 — nhưng thị trường đang đặt câu hỏi: Duy trì được bao lâu nữa?

Tóm tắt nhanh:

• BOJ chi: kỷ lục ~$140 tỷ (toàn thị trường), trong đó ~$90 tỷ trên hệ thống EBS
• Số lần can thiệp: ít nhất 5 lần riêng biệt trong 48 giờ, từ BOJ và/hoặc US Treasury
• Yên: đáy 163,65 (thứ Năm) → 159,22 (thứ Sáu) — tức mức yếu nhất 40 năm
• Cơ chế dự kiến của Treasury: Quỹ Ổn định Hối đoái (Exchange Stabilization Fund — ESF), tổng tài sản ~$217 tỷ tính đến 30/6
• Lần cuối Mỹ can thiệp yen: 2011, sau thảm họa động đất-sóng thần

Kho bạc Mỹ lần đầu vào cuộc kể từ 2011

Theo Reuters dẫn nguồn thạo tin, Kho bạc Mỹ đã thông báo cho một số ngân hàng thông qua Federal Reserve Bank of New York rằng họ có thể can thiệp vào thị trường yên vào thứ Sáu và yêu cầu các ngân hàng "sẵn sàng cho hành động tiếp theo."

Đây là bước leo thang quan trọng. Lần gần nhất Mỹ trực tiếp can thiệp vào thị trường yên là năm 2011 — khi G7 phối hợp ổn định đồng tiền sau thảm họa kép động đất và sóng thần tàn phá Nhật Bản. Lần đó, nguyên nhân là thiên tai. Lần này là chính sách tiền tệ.

Năm 2011, Mỹ can thiệp yen vì thảm họa tự nhiên. Năm 2026, lý do là đồng yên sụp đổ vì sai lầm chính sách. Sự khác biệt đó nói lên rất nhiều về mức độ nghiêm trọng của tình huống hiện tại.

Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent không xác nhận trực tiếp kế hoạch can thiệp, nhưng phát biểu trên X rằng Treasury duy trì "quan hệ chặt chẽ và phối hợp" với Nhật Bản. Trước đó, trên Fox Business Network, Bessent nói đồng yên "có vẻ bị định giá thấp đáng kể với tôi," gọi sự biến động quá mức là "không lành mạnh" và nhận định yên đã "vượt xa đáng kể mức giá cân bằng hợp lý."

Atsushi Mimura, nhà ngoại giao tiền tệ hàng đầu của Nhật Bản, từ chối bình luận về can thiệp nhưng xác nhận sự tham gia của Mỹ, cho biết hỗ trợ từ Washington "vượt ra ngoài hỗ trợ tâm lý." Ông cũng đề cập đến "rate checks" — yêu cầu báo giá USD/JPY từ các dealer, được coi là tín hiệu tiền thân của can thiệp thực sự.

5 lần, 48 giờ — và BOJ vẫn không tăng lãi suất

Đây là điều thị trường đang tập trung: tần suất can thiệp cao bất thường.

Trong khi các nhà phân tích đếm được ít nhất 5 đợt can thiệp riêng biệt từ BOJ và/hoặc Treasury trong 48 giờ qua, bối cảnh nền không thay đổi: BOJ vừa giữ nguyên lãi suất trong cuộc họp cuối tuần này. Theo một số tính toán thị trường, BOJ đang tụt hậu khoảng 100 điểm cơ bản so với mức cần thiết để ngăn đà sụt giảm của yên về mặt cơ bản.

Lee Hardman, chiến lược gia tiền tệ tại MUFG London, nhận định rằng các rate check từ NY Fed đang được thị trường diễn giải như tín hiệu rõ ràng về rủi ro can thiệp. "Điều đó chắc chắn ủng hộ quan điểm rằng rủi ro can thiệp đang nằm trên bàn," ông nói.

Bessent cho biết ông sẽ gặp Thống đốc BOJ Kazuo Ueda tại hội nghị Bộ trưởng Tài chính và Thống đốc Ngân hàng Trung ương G20 do Mỹ tổ chức tại Asheville, North Carolina vào cuối tháng 8 — cuộc họp có thể định hình phối hợp chính sách tiền tệ Mỹ-Nhật trong quý 3.

Khi thị trường biết dư địa sắp hết

Vấn đề cốt lõi: can thiệp ngoại hối chỉ có tác dụng tạm thời nếu không đi kèm thay đổi chính sách nền.

BOJ chi $140 tỷ — con số kỷ lục — nhưng yên chỉ phục hồi khoảng 4 điểm. Và từ khi tin tức can thiệp rộ lên, yên đã xóa bỏ phần lớn mức tăng. Thị trường hiểu rằng ESF của Mỹ có ~$217 tỷ, BOJ có giới hạn khả năng xả đô, và nếu lãi suất Nhật tiếp tục đứng yên trong khi Fed có thể tăng thêm, chênh lệch lãi suất — cơ sở nền của carry trade — vẫn còn nguyên vẹn.

Cuộc chiến giữa ngân hàng trung ương và thị trường thường có kết cục giống nhau khi các cơ bản kinh tế không đứng về phía ngân hàng trung ương.

Điều cần theo dõi tiếp theo

Góc nhìn cho nhà đầu tư Việt

Carry trade unwind và dòng vốn châu Á: Như đã phân tích trong bài yen carry trade trước, khi yên tăng giá đột ngột, nhà đầu tư buộc phải mua lại yên để đóng vị thế carry trade — tạo hiệu ứng lan rộng ra các thị trường tài sản rủi ro toàn cầu, bao gồm cổ phiếu châu Á. Năm 2024, sự kiện tương tự đã tạo ra bán tháo mạnh trên HoSE trong vài phiên. Đây là rủi ro cần theo dõi nếu yên tiếp tục phục hồi.

FDI Nhật Bản và tỷ giá JPY/VND: Nhật Bản là một trong những nhà đầu tư FDI lớn nhất tại Việt Nam. Yên mạnh lên làm tăng giá trị VND tính theo yên — giảm gánh nặng cho các doanh nghiệp Nhật đang hồi vốn, nhưng có thể làm chi phí nhập khẩu máy móc từ Nhật tăng lên tạm thời. NHNN theo dõi chặt JPY/USD như một trong các tham chiếu điều hành tỷ giá khu vực.

Khẩu vị rủi ro trên HoSE: Biến động yên ở mức $140 tỷ can thiệp trong hai ngày là tín hiệu stress hệ thống toàn cầu. Tâm lý phòng thủ thường đi kèm — dòng vốn ngoại có xu hướng rút về tài sản "an toàn" (USD, trái phiếu Mỹ) khi biến động tiền tệ lớn. Theo dõi diễn biến khối ngoại trên HoSE đầu tuần.

-------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Thị trường hàng hóa phái sinh là nơi giao dịch các hợp đồng dựa trên giá trị của các loại hàng hóa cơ bản như nông sản, năng lượng, kim loại, và nguyên liệu công nghiệp. Đây là công cụ giúp doanh nghiệp và nhà đầu tư quản lý rủi ro biến động giá, đồng thời tạo cơ hội sinh lời từ sự chênh lệch giá trong tương lai. Với sự phát triển của công nghệ và hội nhập kinh tế, thị trường này ngày càng thu hút sự quan tâm nhờ tính thanh khoản cao và khả năng đa dạng hóa danh mục đầu tư. NĐT quan tâm liên hệ với tôi cũng như tham gia nhóm cộng đồng qua thông tin trên trang cá nhân.

***Tư vấn đầu tư hàng hoá thông qua Sở giao dịch Hàng hoá Việt Nam (MXV)***
- Hợp pháp - Minh Bạch - Thanh khoản cao tiêu chuẩn quốc tế
- Mua bán 2 chiều LONG SHORT - Giao dịch T0 - Đòn bẩy 20 lần không lãi vay Margin - Liên thông 52 quốc gia
- Mobile/ z.a.lo: 0867 091 553 ( Để tham gia room )
- Link nhóm zalo tin tức hàng hóa phái sinh: https://zalo.me/g/tdoxrn656